Vidhan Parishad Election 2026: राज्याच्या राजकारणातून एक मोठी बातमी समोर येत आहे. पावसाळी अधिवेशन सुरू होण्यापूर्वी विधानपरिषदेचे संख्याबळ वाढणार असून, प्रदीर्घ काळापासून रिक्त असलेल्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या 17 जागांसाठी निवडणूक आयोगाने बिगुल वाजवले आहे. यामध्ये 16 नियमित जागा आणि नागपूरच्या एका पोटनिवडणुकीचा समावेश आहे.
निवडणुकीचे मुख्य वेळापत्रक
स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुका लांबणीवर पडल्याने या जागा गेल्या 2-2.5 वर्षांपासून रिक्त होत्या. आता आयोगाने जाहीर केलेला कार्यक्रम खालीलप्रमाणे आहे:
अधिसूचना प्रसिद्धी: 25 मे 2026
अर्ज भरण्याची मुदत: 1 जून 2026 पर्यंत
अर्जांची छाननी: 2 जून 2026
अर्ज मागे घेण्याची तारीख: 4 जून 2026
मतदान: 18 जून (सकाळी 8 ते दुपारी 4)
निकाल (मतमोजणी): 22 जून 2026
का रखडल्या होत्या या निवडणुका?
नियमानुसार, स्थानिक स्वराज्य संस्थांमधील एकूण सदस्यांपैकी किमान 75 टक्के मतदार उपलब्ध असतील, तरच विधानपरिषदेची निवडणूक घेता येते. राज्यातील महानगरपालिका आणि जिल्हा परिषदांच्या निवडणुका न झाल्याने या जागा रिक्त राहिल्या होत्या. चंद्रशेखर बावनकुळे यांच्या राजीनाम्यामुळे रिक्त झालेल्या नागपूर जागेसाठी देखील याच वेळी पोटनिवडणूक पार पडणार आहे.
कोणत्या जिल्ह्यांत रंगणार निवडणूक?
या निवडणुकीत सोलापूर, पुणे, ठाणे, नाशिक, जळगाव, अहिल्यानगर (अहमदनगर), सांगली-सातारा, नांदेड, यवतमाळ, भंडारा-गोंदिया, रायगड-रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग, वर्धा-चंद्रपूर-गडचिरोली, अमरावती, धाराशिव-लातूर-बीड, परभणी-हिंगोली, छत्रपती संभाजीनगर-जालना आणि नागपूर या मतदारसंघांचा समावेश आहे.
विधानपरिषदेचे गणित (एकूण 78 जागा)
महाराष्ट्र विधानपरिषदेत विविध क्षेत्रांतून प्रतिनिधी निवडले जातात:
30 सदस्य: विधानसभा आमदारांकडून.
22 सदस्य: स्थानिक स्वराज्य संस्थांकडून (ज्यांची आता निवडणूक होत आहे).
12 सदस्य: राज्यपालाकडून नियुक्त.
7 सदस्य: पदवीधर मतदारसंघातून.
7 सदस्य: शिक्षक मतदारसंघातून.
सध्याचे पक्षीय बलाबल (विधानसभा)
निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर विधानसभेतील सध्याची स्थिती पाहणे महत्त्वाचे ठरेल:
महायुती: भाजप (131), शिवसेना शिंदे गट (57), राष्ट्रवादी अजित पवार गट (40).
महाविकास आघाडी व इतर: काँग्रेस (16), शिवसेना ठाकरे गट (20), राष्ट्रवादी शरद पवार गट (10) आणि इतर लहान पक्ष व अपक्ष.
