Russia Oil Import In India: भारताच्या ऊर्जा धोरणात मोठा बदल घडण्याची चिन्हे दिसत आहेत. गेल्या तीन वर्षांपासून भारत स्वस्त दरात रशियन कच्चे तेल मोठ्या प्रमाणात खरेदी करत होता. मात्र, अमेरिकेने आणि युरोपियन युनियनने (EU) लागू केलेल्या कडक निर्बंधांमुळे परिस्थिती पूर्णपणे बदलली असून, भारताकडून रशियन तेल आयात मोठ्या प्रमाणात घटण्याची शक्यता आहे. या महिन्यात भारताची रशियन खरेदी तीन वर्षांतील सर्वात कमी पातळीवर जाण्याची दाट शक्यता वर्तवली जात आहे.
अमेरिकेच्या नव्या कारवाईने निर्माण केला दबाव
रशिया-युक्रेन युद्धानंतर पाश्चिमात्य देशांनी रशियावर मोठे निर्बंध लादले आहेत. अमेरिकेने अलीकडेच रशियन तेल कंपन्या Rosneft आणि Lukoil यांना थेट लक्ष्य करत व्यवहार बंद करण्यासाठी 21 नोव्हेंबरची अंतिम मुदत जाहीर केली. या निर्बंधांमुळे भारतीय रिफायनरीजसमोरील संकट वाढले आहे. सूत्रांच्या मते, अनेक कंपन्यांनी रशियन तेलकडे पाठ फिरवायला सुरुवात केली आहे.
हेही वाचा – Micro Drones: डोळ्यांना न दिसणारे ‘मायक्रो ड्रोन्स’! अमेरिका-चीनमध्ये नवा शस्त्रसंघर्ष
सरकारी मालकीच्या कंपन्या मंगलोर रिफायनरी (MRPL), हिंदुस्तान पेट्रोलियम (HPCL) आणि मित्तल एनर्जी सारख्या कंपन्यांनी रशियन तेल खरेदी करणे जवळजवळ बंद केले आहे. इंडियन ऑइल (IOC) आणि भारत पेट्रोलियम (BPCL) यांनी स्पष्ट केले आहे की, ते फक्त अशा कंपन्यांकडून तेल खरेदी करतील ज्यांच्यावर निर्बंध लादले जात नाहीत.
भारताचे अमेरिकेकडे झुकणारे पाऊल
तथापी, जगातील सर्वात मोठ्या रिफायनिंग कॉम्प्लेक्सची ऑपरेटर रिलायन्सने देखील आपली रणनीती बदलली आहे. कंपनीने म्हटले आहे की ते फक्त 22 ऑक्टोबरपूर्वी पूर्व-कटिबद्ध असलेल्या कार्गोवर प्रक्रिया करेल. रिलायन्सकडे दोन रिफायनरी आहेत, त्यापैकी एक केवळ निर्यात बाजारासाठी आहे, म्हणून आंतरराष्ट्रीय नियमांचे काटेकोरपणे पालन करणे आवश्यक आहे. दरम्यान, ऑक्टोबरमध्ये, भारताच्या तेल आयातीत अमेरिकन तेलाचा वाटा जून 2024 नंतरच्या सर्वोच्च पातळीवर पोहोचला. रिफायनरी कंपन्यांनी आर्बिट्रेज विंडोचा (किंमतीतील फरकाचा फायदा घेत) फायदा घेत अमेरिकन तेलाकडे वळले आहेत.