Tax Compliance Calendar: आर्थिक वर्ष 2026-27 (FY 2026-27) सुरू झाले असून, कर अनुपालनाची (Tax Compliance) तयारी आतापासूनच करणे आवश्यक आहे. आयकर विभागाने विविध प्रक्रियांच्या अंतिम मुदती जाहीर केल्या आहेत. वेळेवर आयकर विवरणपत्र (ITR) दाखल करणे, TDS/TCS जमा करणे आणि ऑडिट रिपोर्ट्स सादर करणे यामुळे केवळ दंडच वाचत नाही, तर संभाव्य कायदेशीर नोटिसांपासूनही संरक्षण मिळते. शेवटच्या क्षणी होणारी धावपळ टाळण्यासाठी प्रत्येक करदात्याने आणि व्यावसायिकाने या आर्थिक वर्षातील महत्त्वाच्या तारखांची माहिती ठेवणे अनिवार्य आहे.
एप्रिल ते जून: सुरुवातीच्या तिमाहीतील महत्त्वाचे टप्पे
आर्थिक वर्षाच्या सुरुवातीलाच अनेक महत्त्वाच्या मुदती समोर आहेत. 14 एप्रिल पर्यंत विशिष्ट व्यवहारांसाठी TDS प्रमाणपत्रांचे वितरण करणे आवश्यक आहे. तर 30 एप्रिल ही मार्च महिन्याचा TDS/TCS जमा करण्याची आणि फॉर्म 15G/15H सादर करण्याची अंतिम तारीख आहे. मे महिन्यात, विशेषतः 15 मे रोजी TCS चे त्रैमासिक विवरणपत्र आणि 31 मे रोजी वार्षिक आर्थिक व्यवहारांची माहिती (फॉर्म 61A) सादर करणे बंधनकारक आहे. जून महिन्यात 15 जून ही 'अॅडव्हान्स टॅक्स'चा पहिला हप्ता भरण्याची महत्त्वाची तारीख आहे.
जुलै ते ऑक्टोबर: ITR आणि ऑडिटचा हंगाम
सर्व सामान्य करदाते आणि पगारदार व्यक्तींसाठी 31 जुलै 2027 ही तारीख अत्यंत महत्त्वाची आहे, कारण या दिवशी आर्थिक वर्ष 27 साठी ITR दाखल करण्याची अंतिम मुदत संपते. ज्या करदात्यांना लेखापरीक्षण (Audit) आवश्यक नाही, त्यांना या तारखेपर्यंत आपले विवरणपत्र सादर करावे लागेल. त्यानंतर, 15 सप्टेंबर रोजी आगाऊ कराचा दुसरा हप्ता देय असेल. ज्या करदात्यांच्या खात्यांचे ऑडिट करणे बंधनकारक आहे, त्यांच्यासाठी 31 ऑक्टोबर 2027 ही ITR दाखल करण्याची अंतिम मुदत निश्चित करण्यात आली आहे.
नोव्हेंबर ते मार्च: सुधारित विवरणपत्रे आणि गुंतवणूक नियोजन
वर्षाच्या उत्तरार्धात, 30 नोव्हेंबर रोजी ट्रान्सफर प्रायसिंग रिपोर्ट (Transfer Pricing Report) सादर करावा लागेल. डिसेंबर महिन्यात 15 डिसेंबर रोजी आगाऊ कराचा 75 टक्के हप्ता भरण्याची मुदत आहे, तर 31 डिसेंबर ही विलंबित किंवा सुधारित विवरणपत्रे (Belated/Revised ITR) दाखल करण्याची शेवटची संधी असेल. नवीन वर्षाच्या सुरुवातीला म्हणजे जानेवारी आणि फेब्रुवारीमध्ये करदात्यांनी आपल्या कर-बचत गुंतवणुकीचे नियोजन करून पुरावे सादर करणे अपेक्षित आहे. शेवटी, 15 मार्च 2028 रोजी आगाऊ कराचा 100 टक्के भरणा आणि 31 मार्च 2028 पर्यंत कर-बचत गुंतवणुकीची प्रक्रिया पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
विलंब टाळा आणि दंड वाचवा
आयकर नियमांनुसार, ठरवून दिलेल्या मुदतीनंतर व्यवहार केल्यास व्याजासह दंड (Penalty) आकारला जाऊ शकतो. त्यामुळे व्यावसायिक आणि वैयक्तिक करदात्यांनी वरील दिनदर्शिकेनुसार आपल्या आर्थिक व्यवहारांचे नियोजन करावे. डिजिटल प्लॅटफॉर्मचा वापर करून वेळेत अनुपालन करणे नेहमीच हिताचे ठरते, जेणेकरून करप्रणालीशी संबंधित सर्व कायदेशीर प्रक्रिया सुरळीत पार पडतील.