Kolhapur Sangli Flood: महाराष्ट्रातील कृष्णा खोऱ्यात सुरू असलेल्या संततधार पावसामुळे कर्नाटकातील अलमट्टी धरणाच्या पाणीपातळीत वेगाने वाढ झाली आहे. पाण्याचा प्रचंड लोंढा लक्षात घेता धरण प्रशासनाने सुरक्षा उपाययोजना म्हणून धरणाचे सर्व 26 दरवाजे उघडून 1.10 लाख क्युसेक पाण्याचा विसर्ग सुरू केला. सध्याच्या हंगामात पहिल्यांदाच हे धरण आपल्या पूर्ण क्षमतेच्या उंबरठ्यावर पोहोचले आहे. पाणी वेगाने पुढे सरकत असल्याने सांगली आणि कोल्हापूर जिल्ह्यातील नदीकाठच्या नागरिकांवरील पुराचे सावट टळण्यास मदत झाली असून परिसरातील शेतकऱ्यांनी सुटकेचा निःश्वास सोडला आहे.
धरणातील पाणीसाठा 96 टक्क्यांवर; विसर्गाचे लेटेस्ट आकडे
गुरुवारी सकाळी धरणातून सोडण्यात येणाऱ्या पाण्याचे प्रमाण काहीसे कमी करण्यात आले असले तरी नदीपात्र अजूनही ओसंडून वाहत आहे:
– धरणाची सद्यस्थितीतील पाणीपातळी 519.25 मीटर नोंदवली गेली आहे, तर कमाल क्षमता 519.60 मीटर आहे.
– अलमट्टीत सध्या 117.038 टीएमसी एकूण पाणीसाठा असून, त्यातील जिवंत साठा 99.418 टीएमसी इतका आहे.
– धरणात प्रतिसेकंद 83,386 क्युसेक पाण्याची आवक होत असून एकूण 97,078 क्युसेक पाणी बाहेर सोडले जात आहे.
– यात स्पिलवेद्वारे 53,125 क्युसेक आणि जलविद्युत निर्मितीसाठी 42,500 क्युसेक पाण्याचा वापर केला जात आहे.
– याशिवाय कालव्यांसाठी 453 क्युसेक, तलावांसाठी 585 क्युसेक आणि इतर उपयोगासाठी 415 क्युसेक पाणी दिले जात आहे.
मुसळधार पावसामुळे पाणी साठवणुकीवर प्रशासनाचे यश
बुधवारी सायंकाळी धरणाची पाणीपातळी 519.34 मीटरवर पोहोचल्यामुळे निर्माण झालेला दाब नियंत्रित करण्यासाठी प्रशासनाने तातडीने पावले उचलली. वीज निर्मिती केंद्र आणि मुख्य दरवाज्यांतून मिळून 1,10,000 क्युसेक पाणी नदीपात्रात प्रवाहित करण्यात आले. सलग दोन दिवस पाण्याची आवक आणि जावक यावर योग्य नियंत्रण ठेवल्याने 123.081 टीएमसी साठवण क्षमता असणारे हे धरण अवघ्या 35 सेंटीमीटरने पूर्ण भरण्यापासून दूर आहे. या योग्य नियोजनामुळे आगामी काळातील पाणीटंचाईचे संकट संपुष्टात आले आहे.
नदीकाठच्या गावांना अतिसतर्कतेचा इशारा
धरणातून विसर्ग सुरूच असल्याने विजयपूर, बागलकोट तसेच बेळगाव जिल्ह्यातील कृष्णा नदीकाठच्या गावांना प्रशासनाकडून सतर्क राहण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत. महाराष्ट्राच्या पाणलोट क्षेत्रात पावसाचा जोर असाच कायम राहिल्यास अलमट्टीतून पुन्हा विसर्ग वाढवावा लागेल, असे अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे. कोणत्याही प्रकारची दुर्घटना टाळण्यासाठी धरण परिसरात पर्यटकांच्या प्रवेशावर पूर्णपणे बंदी घालण्यात आली असून नागरिकांनी पाण्याचा प्रवाह पाहण्यासाठी गर्दी करू नये, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
समन्वयामुळे पुराचा धोका टळला?
कृष्णा नदीच्या पात्रातून मोठ्या प्रमाणात पाण्याचा निचरा होत असल्याने महाराष्ट्र आणि कर्नाटक या दोन्ही राज्यांतील सीमेवर पाण्याचा फुगवटा कमी झाला आहे. जलप्रकल्पातील पाण्यावर सतत लक्ष ठेवण्यात येत असून स्थानिक प्रशासनाने दिलेल्या सूचनांचे काटेकोर पालन करण्याचे आदेश नागरिकांना देण्यात आले आहेत. अलमट्टी धरणातून होणाऱ्या या योग्य विसर्गामुळे कोल्हापूर आणि सांगलीकरांची पुराच्या भीतीतून तूर्तास मुक्तता झाली आहे.
