Gold Import Duty Revenue: केंद्र सरकारने सोने, चांदी आणि प्लॅटिनमवरील आयात शुल्कात (कस्टम ड्युटी) केलेल्या वाढीमुळे सरकारी तिजोरीत मोठी भर पडली आहे. संसदेत सादर करण्यात आलेल्या अधिकृत आकडेवारीनुसार, 13 मे ते 2 ऑगस्ट या अल्प कालावधीत या तीन मौल्यवान धातूंच्या आयातीवरील सीमा शुल्काच्या माध्यमातून सरकारने एकूण 10,463 कोटी रुपयांचा भरघोस महसूल संपादित केला आहे. वाढत्या आयातीवर नियंत्रण मिळवणे आणि परकीय चलन साठ्याचे संरक्षण करणे या उद्देशाने सरकारने आयात शुल्कात ही मोठी वाढ लागू केली होती, ज्याचा थेट फायदा महसूल वाढीत दिसून येत आहे.
अर्थ राज्यमंत्र्यांनी संसदेत मांडली सविस्तर आकडेवारी
लोकसभेत विचारण्यात आलेल्या एका प्रश्नाला लेखी उत्तर देताना अर्थ राज्यमंत्री पंकज चौधरी यांनी या महसुलाची सविस्तर आकडेवारी संसदेसमोर मांडली. त्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, 13 मे रोजी सीमा शुल्काच्या दरांमध्ये सुधारणा करण्यात आली होती. त्यानंतर 13 मे ते 2 ऑगस्ट या काळात केवळ सोन्याच्या आयातीवरील शुल्कातून सर्वाधिक म्हणजे 10,040 कोटी रुपये प्राप्त झाले. याच कालावधीत चांदीवरील सीमा शुल्कातून 328 कोटी रुपये, तर प्लॅटिनमवरील आयातीतून 95 कोटी रुपयांचा महसूल जमा झाला. अशा प्रकारे तिन्ही धातूंमधून एकूण 10,463 कोटी रुपयांचे उत्पन्न देशाच्या तिजोरीत जमा झाले आहे.
अनावश्यक आयातीला आळा घालण्यासाठी 6 वरून 15 टक्क्यांपर्यंत शुल्कवाढ
सरकारने 13 मे पासून लागू केलेल्या नव्या धोरणानुसार, सोने आणि चांदीवरील आयात शुल्क 6 टक्क्यांवरून थेट 15 टक्क्यांपर्यंत वाढवले. तसेच, प्लॅटिनमवरील सीमा शुल्क 6.4 टक्क्यांवरून 15.4 टक्के करण्यात आले. या निर्णयांतर्गत दागिने उद्योगासाठी लागणारे सुटे भाग, मौल्यवान नाणी आणि इतर स्वरूपातील धातूंच्या आयातीवरही हेच दर लागू करण्यात आले. पश्चिम आशियातील वाढता युद्धजन्य तणाव आणि 'Strait of Hormuz' मधील अडथळ्यांमुळे कच्चे तेल, अन्नधान्य आणि खते यांच्या जागतिक किमती वाढल्या होत्या. त्यामुळे आवश्यक वस्तूंच्या आयातीसाठी परकीय चलनाची टंचाई भासू नये आणि अनावश्यक आयातीवर आळा बसावा, या हेतूने हे पाऊल उचलण्यात आले.
सोन्याची तस्करी रोखण्यासाठी कडक पावले
चीननंतर भारत हा जगातील सोन्याचा दुसरा सर्वात मोठा ग्राहक देश मानला जातो. मात्र, अवाजवी आयातीमुळे देशातून मोठ्या प्रमाणावर परकीय चलन बाहेर जाते. आयात शुल्क वाढीनंतर सोन्याची अवैध तस्करी रोखण्यासाठी सरकारने विशेष मोहीम राबवली. या मोहिमेअंतर्गत 161 किलो तस्करीचे सोने जप्त करण्यात आले. या प्रकरणी विविध भागांतून एकूण 116 जणांना अटक करून त्यांच्यावर कायदेशीर गुन्हे दाखल करण्यात आले आहेत.
