Misuse Of GST : अंमलबजावणी संचालनालयाने (ED) भारत आणि म्यानमार (Myanmar) सीमेवर कार्यरत असलेले एक मोठे क्रॉस बॉर्डर नार्कोटिक्स नेटवर्क (Narcotics Network) पकडले आहे. या नेटवर्कमध्ये सहभागी असलेल्या म्यानमारच्या नागरिकांनी भारतीय नागरिकांच्या जीएसटी आयडी (GST ID) चा कथित गैरवापर केल्याचे उघड झाले आहे. या आयडीचा उपयोग त्यांनी अंमली पदार्थ (Drugs) तयार करण्यासाठी लागणाऱ्या रसायनांची (Chemicals) खरेदी करण्यासाठी केला. एका राष्ट्रीय वृत्तसंस्थेच्या माहितीनुसार, या नेटवर्कचे जाळे भारतातील अनेक राज्यांमध्ये पसरले आहे.
कच्च्या मालाच्या खरेदीतून 'मेथामफेटामिन'चे उत्पादन
ईडीने 27 नोव्हेंबरला भारत-म्यानमार सीमेवर प्रथमच केलेल्या छापेमारीत ही माहिती मिळवली. काही भारतीयांनी म्यानमारमधील तस्करांच्या वतीने स्यूडोएफेड्रिन (Pseudoephedrine) टॅबलेट्स आणि कॅफीन ॲनहायड्रस (Caffeine Anhydrous) यांसारख्या कच्च्या मालाची खरेदी केली. या खरेदीमुळे मोठ्या प्रमाणावर मेथामफेटामिन (Methamphetamine) चे उत्पादन करणे आणि अनेक राज्यांमध्ये पैशांचा बेकायदेशीर वापर करणे शक्य झाले, असे ईडीने स्पष्ट केले आहे. म्यानमारच्या नागरिकांनी पेमेंट आणि कच्चा माल मिळवण्यासाठी भारतीयांच्या जीएसटी क्रेडेन्शियल्सचा वापर केला, तर भारतीयांनी खरेदी आणि वाहतुकीचे काम सांभाळले, अशा प्रकारे संपूर्ण सप्लाय चेन नेटवर्क तयार झाले.
छाप्यात 46.7 लाख रुपये जप्त, 21 खाती गोठवली
ईडीने मिझोरममधील आइजोल (Aizawl) आणि चंपाई, आसाममधील श्रीभूमी (करीमगंज) आणि गुजरातमधील अहमदाबाद येथे एकाच वेळी शोधमोहीम राबवली. या कारवाईत 46.7 लाखांची रोख रक्कम जप्त करण्यात आली, तर 21 बँक खाती (Bank Accounts) गोठवण्यात आली. याशिवाय, जप्त करण्यात आलेल्या कागदपत्रांमध्ये भारतीय दलाल (Intermediaries) आणि म्यानमारमधील खरेदीदार यांच्यातील संबंध दर्शवणारे पुरावे मिळाले आहेत. म्यानमारमध्ये वाढणारे मेथामफेटामिनचे उत्पादन आणि भारताच्या 1,643 किमीच्या खुल्या सीमेतून होणारी तस्करी ही एक मोठी चिंता आहे. हा परिसर आता अंमली पदार्थांच्या वाहतुकीसाठी एक प्रमुख ट्रान्झिट कॉरिडॉर (Transit Corridor for Drugs Transport) बनत आहे.
मिझोरम पोलिसांच्या तपासातून सूत्रे मिळाली
ईडीची ही कारवाई मिझोरम पोलिसांनी केलेल्या मनी लॉन्ड्रिंग (Money Laundering) च्या एका तपासणीशी जोडलेली आहे, ज्यात 1.41 कोटी रुपये किमतीचे 4.72 किलोग्रॅम हेरोईन जप्त करण्यात आले होते. ईडी या तपासाला अधिक पुढे नेण्याची अपेक्षा आहे, ज्यात पुरवठा नेटवर्क आणि वित्तीय दलालांची कसून चौकशी होईल. विविध राज्यांमधील 'मनी ट्रेल' (Money Trail) चा नकाशा तयार होत असताना, भविष्यात आणखी समन्स जारी केले जाण्याची आणि मालमत्ता जप्तीची शक्यता आहे. अंमली पदार्थांच्या व्यापारातून मिळालेल्या पैशांची हेराफेरी आणि नफा वैध बनवण्यात हवाला ऑपरेटर्स (Hawala Operators) महत्त्वाची भूमिका बजावत होते.
