Balochistan Declares Independence : आर्थिक दिवाळखोरी आणि अंतर्गत यादवीच्या गर्तेत अडकलेल्या पाकिस्तानला आतापर्यंतचा सर्वात मोठा धक्का बसल्याची चर्चा जगभरात रंगली आहे. सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर सध्या 'रिपब्लिक ऑफ बलुचिस्तान' (Republic of Balochistan) नावाचे एक कथित अधिकृत पत्र प्रचंड वेगाने व्हायरल होत आहे. या पत्रातील दाव्यानुसार, बलुचिस्तानच्या बंडखोर सैन्याने थेट पाकिस्तानपासून वेगळे होत स्वतःला एक 'स्वतंत्र देश' म्हणून घोषित केले आहे. या खळबळजनक बातमीमुळे आंतरराष्ट्रीय पातळीवर आणि विशेषतः पाकिस्तानच्या लष्करी व राजकीय वर्तुळात मोठी घबराट पसरली आहे.
स्वतंत्र ध्वज, राष्ट्रगीत अन् नव्या चलनाची घोषणा
इंटरनेटवर धुमाकूळ घालणाऱ्या या वादग्रस्त पत्रामध्ये बलुचिस्तानच्या स्वातंत्र्याबाबत अत्यंत धाडसी आणि मोठे दावे करण्यात आले आहेत. बंडखोर लष्कराने बलुचिस्तान प्रांताच्या तब्बल 85 टक्के भूभागावर आपले पूर्ण नियंत्रण प्रस्थापित केल्याचे म्हटले आहे. इतकेच नव्हे तर, नव्या प्रशासकीय व्यवस्थेसह त्यांनी स्वतःचा नवा राष्ट्रीय ध्वज, अधिकृत राष्ट्रगीत आणि स्वतंत्र राष्ट्रीय चलन (Currency) देखील लागू केल्याचा दावा या पत्रात केला गेला आहे. या ऐतिहासिक बंडामुळे पाकिस्तानच्या सार्वभौमत्वालाच मोठे आव्हान मिळाले आहे.
खनिज संपत्ती आणि सरकारी यंत्रणांवर ताबा
नैसर्गिक वायू, कोळशाच्या खाणी आणि अत्यंत महत्त्वाच्या खनिज साठ्यांनी समृद्ध असलेल्या या प्रदेशातील सर्व महत्त्वाच्या प्रकल्पांवर आता नव्या बलुच प्रशासनाचे नियंत्रण असल्याचा उल्लेख या व्हायरल पत्रकात आहे. या स्वातंत्र्यलढ्याला स्थानिक पातळीवरून अभूतपूर्व पाठिंबा मिळत असून, पाकिस्तानी सुरक्षा यंत्रणांमध्ये कार्यरत असलेल्या हजारो बलुच नागरिकांनी आपापल्या पदांचे राजीनामे देऊन बंडखोरांना साथ दिल्याचा दावाही करण्यात आला आहे. यामुळे पाकिस्तान सरकार आणि लष्कराची संपूर्ण सुरक्षा यंत्रणा या भागात पूर्णपणे खिळखिळी झाल्याचे चित्र उभे राहिले आहे.
हेही वाचा – Middle East Conflict: 'होर्मुझमधील जहाजांवर हल्ले खपवून घेणार नाही'; भारताचा इराणला कडक शब्दांत इशारा
लष्करशहा आणि पंतप्रधानाविरुद्ध तीव्र रोष; 'ऑपरेशन शाबान' सुरू
गेल्या अनेक दशकांपासून बलुचिस्तानमधील जनता पाकिस्तानी लष्कराकडून होणाऱ्या अमानुष मानवाधिकार उल्लंघनाविरुद्ध आणि अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवत आहे. पाकिस्तानातील लष्करप्रमुख जनरल आसिम मुनीर आणि पंतप्रधान शहबाज शरीफ यांच्या धोरणांविरोधात तेथील नागरिक मोठ्या प्रमाणावर रस्त्यावर उतरून निदर्शने करत आहेत. त्यातच बलूच विद्रोही आणि 'तहरीक-ए-तालिबान पाकिस्तान' (TTP) च्या वाढत्या हल्ल्यांमुळे परिस्थिती आणखी चिघळली आहे. या बंडखोरांना चिरडण्यासाठी पाकिस्तानी सैन्याने 5 जुलैपासून सुरु केलेल्या 'ऑपरेशन शाबान' (Operation Shaban) अंतर्गत आतापर्यंत 109 हून अधिक बंडखोरांना ठार केले असले, तरीही हा संघर्ष थांबण्याचे नाव घेत नाही आहे.
अधिकृत मान्यतेबाबतचे गूढ अद्याप कायम
या कथित स्वातंत्र्य घोषणेमुळे पाकिस्तानमध्ये मोठी उलथापालथ सुरू असली, तरी या दाव्याला अद्याप कोणत्याही आंतरराष्ट्रीय पातळीवरून किंवा अधिकृत सूत्रांकडून अधिकृत दुजोरा मिळालेला नाही. संयुक्त राष्ट्राने (UN) किंवा जगातील इतर कोणत्याही देशाने 'रिपब्लिक ऑफ बलुचिस्तान' या नव्या देशाला अद्याप सार्वभौम राष्ट्र म्हणून मान्यता दिली नसल्याचे स्पष्ट आहे. असे असले तरी, या व्हायरल झालेल्या पत्राने पाकिस्तानचे विभाजन अटळ असल्याच्या चर्चांना पुन्हा एकदा जोरदार तोंड फोडले आहे