Toy Prices Hike due to West Asia Crisis : मध्य पूर्वेत सुरू असलेल्या वाढत्या तणावाचा थेट फटका आता मुलांच्या खेळण्यांना बसू लागला आहे. गेल्या 2 महिन्यांत टॉय मॅन्युफॅक्चरिंगमध्ये अत्यंत महत्त्वाच्या असलेल्या ABS प्लास्टिक आणि ग्रेन्यूल्सच्या दरात सुमारे 70 टक्के ते ८० टक्के वाढ झाली आहे. प्रामुख्याने अमेरिका आणि इराणमधील तणावामुळे कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी तेजी आली असून, यामुळे तेलावर आधारित कच्च्या मालाची किंमतही वधारली आहे. यापूर्वी 100 रुपये प्रति किलो मिळणारे प्लास्टिक 170 रुपयांपर्यंत पोहोचले होते. मात्र, सध्या युद्धविरामाच्या चर्चेनंतर आता ते 150 रुपये प्रति किलोवर स्थिरावले आहे.
देशांतर्गत बाजारपेठेत खेळणी महागली
कच्च्या मालाच्या किमती वाढल्यामुळे भारतीय खेळणी बाजारावर मोठे संकट ओढवले आहे. टॉय मार्केटच्या पाहणीनुसार, खेळण्यांच्या किमती आता 20 टक्क्यांनी वाढल्या आहेत. ABS, PP, PVC आणि रेजिंस यांसारख्या साहित्याच्या किमतीत 70 टक्के वाढ झाल्यामुळे उत्पादकांना दरवाढ करणे भाग पडले आहे. या व्यतिरिक्त, चीन आणि तैवानमधून येणाऱ्या इंपोर्टेड कंपोनंट्सच्या उपलब्धतेवरही युद्धाचा परिणाम झाला असून पुरवठा साखळी विसकळीत झाली आहे.
MSME क्षेत्रासमोर मोठे आव्हान
भारतातील खेळणी उत्पादन क्षेत्रात 4000 पेक्षा जास्त MSME युनिट्स कार्यरत आहेत. देशांतर्गत टॉय मॅन्युफॅक्चरिंगचा वार्षिक टर्नओवर 2-3 अब्ज डॉलर असून, वार्षिक निर्यात सुमारे 15 कोटी डॉलर इतकी आहे. मात्र, रॉ मटेरियलच्या वाढत्या खर्चामुळे या लहान उद्योजकांसमोर मोठे आव्हान उभे राहिले आहे. ऑल इंडिया टॉय मॅन्युफॅक्चरर्स असोसिएशनचे अध्यक्ष शब्बीर गबाजीवाला यांच्या मते, प्लास्टिकच्या किमतीत झालेली ही 70 टक्के वाढ उत्पादकांचे कंबरडे मोडणारी आहे.
क्रूड ऑईलचा भडका आणि होर्मुझ नाकेबंदी
कच्च्या तेलाच्या किमती पुन्हा एकदा 100 डॉलरच्या पार गेल्या आहेत, ज्याचा परिणाम जागतिक बाजारपेठेवर होत आहे. गेल्या एका महिन्यातच क्रूड ऑईलच्या किमतीत 12 टक्क्यांपेक्षा जास्त उसळी पाहायला मिळाली आहे. अमेरिका आणि इराणमधील शांतता चर्चा निष्फळ ठरल्यानंतर डोनाल्ड ट्रम्प यांनी होर्मुझ सामुद्रधुनीच्या नाकेबंदीची धमकी दिली आहे. या जागतिक घडामोडींमुळे तेलाचा पुरवठा खंडित होण्याची भीती निर्माण झाली असून त्याचा भार ग्राहकांच्या खिशावर पडत आहे.
आयात आणि पुरवठा साखळी विसकळीत
जागतिक तणावामुळे केवळ किमतीच वाढल्या नाहीत, तर आयात होणाऱ्या घटकांचा पुरवठाही मंदावला आहे. वेस्ट एशियातील संघर्षाने लॉजिस्टिक खर्च वाढवला असून, कंटेनरची टंचाई निर्माण झाली आहे. कच्च्या तेलातील अस्थिरता जोपर्यंत कायम राहील, तोपर्यंत प्लास्टिक आणि पर्यायाने खेळण्यांच्या किमती कमी होण्याची शक्यता धूसर आहे. भारतीय बाजारातील खेळण्यांची उपलब्धता आणि विक्रीवरही याचा नकारात्मक परिणाम होत असल्याचे दिसून येत आहे.
