न्यूयॉर्क: ते म्हणतात ना, 'देणाऱ्याने देत जावे, घेणाऱ्याने घेत जावे', पण जेव्हा जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्तींपैकी एखादी व्यक्ति आयुष्यभराची कमाई समाजासाठी अर्पण करण्याचा निर्णय घेतो, तेव्हा ती केवळ एक बातमी उरत नाही, तर तो एक महान आदर्श ठरतो. ग्लोबल इन्व्हेस्टमेंट कंपनी 'ब्लॅकस्टोन'चे सह-संस्थापक आणि सीईओ स्टीफन श्वार्झमन यांनी त्यांची अफाट संपत्ती परोपकारी कार्यासाठी दान करण्याचा संकल्प केला आहे. त्यांच्या या निर्णयामुळे जगभरातील श्रीमंतांच्या यादीत त्यांच्या नावापेक्षा त्यांच्या दातृत्वाची चर्चा अधिक रंगू लागली आहे.
स्टीफन श्वार्झमन यांनी जगातील अतिश्रीमंतांच्या 'गिव्हिंग प्लेज' (Giving Pledge) या मोहिमेवर स्वाक्षरी केली आहे. या मोहिमेचा मुख्य उद्देश आपली बहुतांश संपत्ती धर्मादाय कामांसाठी खर्च करणे हा आहे. श्वार्झमन यांचा हा निर्णय केवळ भावनिक नसून तो भविष्यातील आव्हानांचा विचार करून घेतलेला एक धोरणात्मक पुढाकार आहे. त्यांच्या या दातृत्वामुळे 'स्टीफन ए. श्वार्झमन फाउंडेशन' ही अमेरिकेतील पहिल्या 10 खाजगी संस्थांपैकी एक बनणार असून, तिची तुलना गेट्स फाउंडेशन किंवा वेलकम ट्रस्ट यांसारख्या जागतिक महासंस्थांशी केली जात आहे.
श्वार्झमन यांच्या परोपकारी कार्याचा केंद्रबिंदू 'भविष्यवेधी तंत्रज्ञान' हा आहे. प्रामुख्याने कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), शिक्षण आणि तंत्रज्ञानातील वेगाने होणारे बदल यांसाठी समाजाला सक्षम करणे, हे त्यांचे मुख्य उद्दिष्ट असेल. एआय आणि संगणकीय प्रगतीमुळे भविष्यात नोकऱ्यांचे स्वरूप, शिक्षणाची पद्धत आणि जागतिक स्पर्धा पूर्णपणे बदलणार आहे. "बदलत्या काळाची पावले ओळखून" समाजाने या क्रांतीसाठी सज्ज व्हायला हवे, असा त्यांचा ठाम विश्वास आहे. यासाठी त्यांनी यापूर्वीच एआय संशोधन आणि शिक्षण क्षेत्रात मोठी गुंतवणूक केली आहे.
जर आकडेवारीवर नजर टाकली, तर श्वार्झमन यांची झेप थक्क करणारी आहे. 1972 मध्ये लेहमन ब्रदर्समधून कारकिर्दीची सुरुवात करणाऱ्या स्टीफन यांनी 1985 मध्ये पीटर जी. पीटरसन यांच्यासोबत केवळ चार लाख डॉलर्सच्या भांडवलावर 'ब्लॅकस्टोन'ची मुहूर्तमेढ रोवली. आज ही कंपनी खाजगी इक्विटी, रिअल इस्टेट आणि पायाभूत सुविधांमध्ये तब्बल 1.3 ट्रिलियन डॉलर्सपेक्षा जास्त मालमत्तेचे व्यवस्थापन करते. ब्लूमबर्गच्या अंदाजानुसार, त्यांची वैयक्तिक संपत्ती सुमारे 47.8 अब्ज डॉलर्सच्या घरात आहे, जी आता मानवतेच्या कल्याणासाठी खर्ची पडणार आहे.
केवळ संपत्ती कमावणे हे यशाचे गमक नसून, त्या संपत्तीचा विनियोग समाजासाठी कसा होतो, यातच खरे मोठेपण असते, हे श्वार्झमन यांनी दाखवून दिले आहे. वॉल स्ट्रीट जर्नलच्या मते, श्वार्झमन आणि त्यांची टीम आता त्यांच्या फाउंडेशनच्या विस्तारासाठी मोठ्या योजना आखत आहेत. येणाऱ्या काळात तंत्रज्ञानाच्या लाटेत सामान्यांचे हित जपण्यासाठी हे 'दान' मोलाचे ठरेल यात शंका नाही. 'श्रीमंती हाताने नाही, तर मनाने मोजली जाते' या उक्तीचा प्रत्यय आज श्वार्झमन यांच्या रूपाने जगाला येत आहे.