अमेरिकेची अंतराळ संस्था नासाने तब्बल 50 वर्षांनंतर पुन्हा एकदा मानवी मोहिमेसह चंद्राभोवती प्रवास करण्याचा ऐतिहासिक टप्पा गाठला आहे. बुधवारी (1 एप्रिल 2026) आर्टेमिस II मिशन अंतर्गत चार अंतराळवीरांना घेऊन रॉकेट यशस्वीरित्या अवकाशात झेपावले. ही मोहीम भविष्यात मानवाला पुन्हा चंद्रावर उतरवण्याच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे.
फ्लोरिडातील केनेडी स्पेस सेंटर येथून सायंकाळी सुमारे सहा वाजून 35 मिनिटांनी (स्थानिक वेळेनुसार) प्रक्षेपण करण्यात आले. या वेळी प्रचंड आवाजासह आकाशात झेपावणाऱ्या रॉकेटने उपस्थित प्रेक्षकांमध्ये उत्साहाची लाट निर्माण केली. “आपण चंद्रावर जात आहोत!” अशा घोषणा देत लोकांनी या ऐतिहासिक क्षणाचे स्वागत केले.
या मोहिमेसाठी स्पेस लॉन्च सिस्टम रॉकेट आणि ओरियन कॅप्सूल वापरण्यात आली आहे. या रॉकेटच्या साहाय्याने अंतराळवीरांना चंद्राच्या दूरच्या भागाभोवती ‘फ्री-रिटर्न ट्रॅजेक्टरी’वर नेण्यात येणार आहे. ही मोहीम चंद्रावर उतरण्याची नसून, संपूर्ण प्रणाली रॉकेट, कॅप्सूल आणि तांत्रिक यंत्रणा सुरक्षित व कार्यक्षम आहे का, याची चाचणी घेण्यासाठी आहे.
???? ???????? ??????? ?? ?NASA’s Artemis II, the first crewed mission around the Moon in over 50 years, has lifted off from Kennedy Space Center, Florida, at 3:54 AM IST. ?The 10-day mission will see astronauts Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch,… pic.twitter.com/9HBBqDgOoT — All India Radio News (@airnewsalerts) April 2, 2026
या ऐतिहासिक मोहिमेत रीड वाइझमन (कमांडर), व्हिक्टर ग्लोव्हर (पायलट), क्रिस्टिना कोच आणि कॅनडाचे जेरमी हॅन्सन सहभागी आहेत. ही टीम विशेष ठरते कारण यात पहिली महिला, वर्णभेदातील प्रतिनिधित्व करणारा सदस्य आणि अमेरिकेबाहेरील अंतराळवीर अशा विविधतेचा समावेश आहे.
प्रक्षेपणानंतर अंतराळयान पृथ्वीच्या कक्षेत पोहोचले असून सुमारे 25 तास पृथ्वीभोवती भ्रमण केल्यानंतर ते चंद्राच्या दिशेने मार्गस्थ होणार आहे. ही संपूर्ण मोहीम सुमारे 10 दिवसांची असून अंतराळवीर चंद्राजवळ जाऊन पुन्हा पृथ्वीवर परत येणार आहेत. या प्रवासादरम्यान ते चंद्राच्या पृष्ठभागापासून सुमारे 7,500 किलोमीटर अंतरावरून मार्गक्रमण करतील.
Liftoff. The Artemis II mission launched from @NASAKennedy at 6:35pm ET (2235 UTC), propelling four astronauts on a journey around the Moon. Artemis II will pave the way for future Moon landings, as well as the next giant leap — astronauts on Mars. pic.twitter.com/ENQA4RTqAc — NASA (@NASA) April 1, 2026
दरम्यान, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी या यशस्वी प्रक्षेपणाबद्दल नासा आणि अंतराळवीरांचे अभिनंदन केले. “ही अत्यंत अभिमानास्पद आणि ऐतिहासिक कामगिरी आहे,” असे त्यांनी म्हटले.
प्रक्षेपणानंतर पहिल्या टप्प्यातील इंजिन यशस्वीरित्या बंद करण्यात आले असून रॉकेटचा मुख्य भाग वेगळा करण्यात आला आहे. पुढील टप्प्यात सोलर ॲरे विंग्स उघडण्यात येणार असून यामुळे अंतराळयानाला आवश्यक विद्युत पुरवठा मिळणार आहे. ही प्रक्रिया मोहिमेच्या यशासाठी अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे.
