मुंबई : महाराष्ट्र सरकारने राज्यातील प्रमुख धार्मिक स्थळ असलेल्या पंढरपूरसाठी 4,150.46 कोटी रुपयांच्या सर्वसमावेशक विकास योजनेला मंजुरी दिली आहे. मुंबईत मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला. पुढील 50 वर्षांच्या भविष्यातील गरजा लक्षात घेऊन संपूर्ण प्रकल्प 30 महिन्यांत पूर्ण करण्याचे निर्देश त्यांनी अधिकाऱ्यांना दिले. दरवर्षी शहराला भेट देणाऱ्या भाविकांची वाढती संख्या लक्षात घेता, त्यांच्यासाठी योग्य पायाभूत सुविधा उपलब्ध करून देण्याच्या गरजेवर फडणवीस यांनी भर दिला. पंढरपूर हे महाराष्ट्रातील सर्वात महत्त्वाच्या तीर्थक्षेत्रांपैकी एक असून, आषाढी, कार्तिक, चैत्री आणि माघी यात्रांसारख्या प्रमुख उत्सवांदरम्यान येथे लाखो भाविक येतात. मुख्यमंत्री म्हणाले की, विकासकामांमुळे स्वच्छ, सुरक्षित आणि कमी गर्दीचे वातावरण सुनिश्चित होण्यासोबतच, यात्रेकरूंचा एकूण आध्यात्मिक अनुभवही सुधारला पाहिजे.
सभेत सादर केलेल्या प्रस्तावांनुसार या प्रमुख कामांचा असेल समावेश असेल –
– गर्दीच्या व्यवस्थापनासाठी मार्गिकांचे बांधकाम
– प्राचीन मंदिरे आणि मठांचे संवर्धन व जीर्णोद्धार
– यात्रेकरू आणि स्थानिक रहिवाशांसाठी सुविधांचा विकास
– नदीघाटांचे सुशोभीकरण
– रस्ते, पूल आणि वाहनतळ सुविधांचा विकास
– व्यावसायिक संकुले आणि सार्वजनिक सुविधांची निर्मिती
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या #पंढरपूर #तीर्थक्षेत्र विकास आराखडा शिखर समितीच्या बैठकीत ४१५०.४६ कोटींच्या सर्वसमावेशक आराखड्यास मान्यता देण्यात आली. बैठकीस उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा अजित पवार, वने मंत्री गणेश नाईक, ग्रामविकास व पंचायत राज मंत्री तथा… pic.twitter.com/E0LMDs8ht9 — MAHARASHTRA DGIPR (@MahaDGIPR) May 4, 2026
विविध घटकांसाठी तरतूद –
– गर्दी व्यवस्थापन, वारसा जतन आणि यात्रेकरू सुविधांसाठी 735.80 कोटी रुपये
– रस्ते, घाट, पार्किंग, शहरी विकास आणि संबंधित कामांसाठी 1.387.91 कोटी रुपये
– भूसंपादन, पुनर्वसन आणि नुकसान भरपाईसाठी 2,026.75 कोटी रुपये
नुकसानभरपाई आणि पुनर्वसन उपाययोजना
एका अधिकृत निवेदनानुसार, मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी बाधित रहिवासी, व्यावसायिक आणि भाडेकरूंना योग्य व वेळेवर नुकसानभरपाई सुनिश्चित करण्याचे निर्देश अधिकाऱ्यांना दिले आहेत. त्यांनी असेही निर्देश दिले की, भूसंपादन आणि इतर कामांसाठी निधी विनाविलंब उपलब्ध करून दिला जावा, जेणेकरून निधीअभावी कोणताही प्रकल्प रखडणार नाही. या बैठकीला उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा अजित पवार, मंत्री गणेश नाईक, पालकमंत्री जयकुमार गोरे, आमदार समाधान आवताडे आणि मुख्य सचिव राजेश अग्रवाल यांच्यासह अनेक वरिष्ठ नेते आणि अधिकारी उपस्थित होते. या निवेदनात पुढे म्हटले आहे की, पंढरपूरचे धार्मिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व जतन करून, आधुनिक पायाभूत सुविधांसह त्याला एक सुनियोजित आणि शाश्वत तीर्थक्षेत्रात रूपांतरित करणे, हे या विकास योजनेचे उद्दिष्ट आहे.
