बिहार: निसर्गाच्या चक्रात ग्रहणाचे सूतक संपल्यानंतर शुचिर्भूत होण्यासाठी नदीकडे वळलेली पावले मृत्यूच्या दारात जाऊन पोहोचतील, अशी पुसटशी कल्पनाही चंपारणमधील त्या दुर्दैवी कुटुंबांना नव्हती. नदीच्या संथ पात्रात पापांचे क्षालन आणि पुण्याची प्राप्ती होईल, या श्रद्धेने गेलेली सहा कोवळी मुले नियतीच्या क्रूर खेळात कायमची हरवली आहेत. बिहारच्या चंपारण जिल्ह्यात रघवा नदीच्या पात्रात बुडून सहा चिमुकल्यांचा अंत झाल्याची घटना केवळ एका राज्यालाच नव्हे, तर संपूर्ण देशाला सुन्न करून गेली आहे.
मंगळवारी दुपारी साडेचारच्या सुमारास ही भीषण दुर्घटना घडली. चंद्रग्रहण संपल्यानंतर धार्मिक विधी म्हणून ही मुले नदीत स्नानासाठी उतरली होती. मात्र, पाण्याचा अंदाज न आल्याने अचानक एक मुलगा खोल डोहात बुडू लागला. मित्राला मृत्यूच्या दाढेतून ओढून काढण्यासाठी इतर पाच मुलांनी शर्थीचे प्रयत्न केले. 'एकमेकांचे हात धरून' त्यांनी मानवी साखळी तयार केली आणि त्याला बाहेर काढण्याचा प्रयत्न केला, मात्र दुर्दैवाने रघवा नदीचा प्रवाह आणि पाण्याची खोली या चिमुकल्यांच्या जिद्दीपेक्षा मोठी ठरली. पाहता पाहता ही सहाही मुले पाण्याच्या भोवऱ्यात गडप झाली.
या दुर्घटनेचे भयावह वास्तव तेव्हा समोर आले, जेव्हा मृतांची नावे जाहीर झाली. यामध्ये दीक्षा कुमारी (12), सोनाक्षी (9), प्रिया कुमारी (6), छोटी कुमारी (8), सोनाली कुमारी (12) आणि एकमेव मुलगा प्रिन्स कुमार (11) यांचा समावेश आहे. मृतांमध्ये तीन सख्ख्या बहिणी आणि दोन भावांचा समावेश असल्याने संबंधित कुटुंबांवर दुःखाचा डोंगर कोसळला आहे. ज्या अंगणात काही वेळापूर्वी ही मुले खेळत होती, तिथे आता केवळ आक्रोश आणि शांतता उरली आहे. एकाच वेळी सहा मृतदेह गावात पोहोचताच उपस्थित असलेल्या प्रत्येकाचे डोळे पाणावले.
देशभरात सध्या होळीच्या सणाची तयारी सुरू असताना, चंपारणच्या या गावात मात्र 'रंगांऐवजी' डोळ्यांमधील अश्रू पाहायला मिळत आहे. सण-उत्सवाच्या काळात घराघरात आनंदाचे वातावरण असायला हवे होते, तिथे आता चिता पेटणार आहेत. स्थानिक ग्रामस्थांनी तातडीने नदीकडे धाव घेऊन बचावकार्य सुरू केले, मात्र निसर्गाच्या प्रकोपापुढे मानवी प्रयत्न तोकडे पडले. पोलिसांनी प्राथमिक तपासात ही घटना पूर्णपणे अपघाती असल्याचे स्पष्ट केले असून, मुलांच्या बुडण्यामागे पाण्याचा वेग आणि खोली हेच मुख्य कारण असल्याचे सांगितले आहे.
या घटनेनंतर स्थानिक प्रशासनाने तातडीने दखल घेत मृतदेह शवविच्छेदनासाठी पाठवले आहेत. मात्र, अशा प्रकारच्या धार्मिक प्रसंगी नदीकाठी सुरक्षेच्या उपाययोजना का नव्हत्या, असा प्रश्न आता उपस्थित केला जात आहे. विशेषतः लहान मुले जेव्हा नदीपात्रात उतरतात, तेव्हा तिथे जीवरक्षक किंवा धोक्याच्या सूचना असणे अनिवार्य होते. या निष्पाप जीवांच्या मृत्यूनंतर तरी प्रशासनाला जाग येईल का, असा संतप्त सवाल मृतांच्या नातेवाईकांकडून विचारला जात आहे.
निसर्गाच्या लहरीपणाचा आणि पाण्याच्या गूढ खोलीचा अंदाज कधीही कुणाला येत नाही. त्यामुळे पालकांनी पाल्यांना नदी, तलाव किंवा धोकादायक ठिकाणी एकटे सोडू नये, असे कळकळीचे आवाहन पोलिसांनी केले आहे. या घटनेने संपूर्ण बिहारमध्ये हळहळ व्यक्त केली जात असून, पीडित कुटुंबांना सरकारकडून मदतीची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.