मध्य प्रदेश आणि राजस्थानमध्ये खोकल्याच्या सिरपच्या सेवनानंतर काही बाल मृत्यूंच्या घटना समोर आल्यानंतर आरोग्य सेवा महासंचालनालयाने (DGHS) देशभरातील डॉक्टर आणि रुग्णालयांसाठी नवीन आरोग्य सल्ला जारी केला आहे. या सूचनेत दोन वर्षांखालील बालकांना कोणतीही खोकला किंवा सर्दीवरील औषधे देऊ नयेत, असा स्पष्ट इशारा देण्यात आला आहे.
औषधांच्या वापरावर मर्यादा
DGHS ने सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांना पाठवलेल्या सूचनेत नमूद केले आहे की, “2 वर्षांखालील मुलांसाठी खोकला आणि सर्दीवरील औषधे वापरणे टाळावे. 5 वर्षांपर्यंतच्या वयोगटातही ही औषधे सर्वसाधारणपणे शिफारस केलेली नाहीत. 5 वर्षांपेक्षा अधिक वयाच्या मुलांना औषधे देताना डॉक्टरांनी काळजीपूर्वक वैद्यकीय तपासणी, योग्य डोसचे पालन आणि औषधांचा कालावधी शक्य तितका कमी ठेवावा.”
हेही वाचा : Russia Ups Strikes On Ukraine : युक्रेनच्या गॅस उत्पादनावर रशियाचा सर्वात मोठा हल्ला; नाफ्टोगाझ साइट्सचे नुकसान
नैसर्गिक उपचारांवर भर
DGHS च्या मते, मुलांमधील बहुतेक खोकला आणि सर्दीचे आजार स्वतःच कमी होतात आणि त्यासाठी औषधोपचाराची गरज नसते. त्याऐवजी पुरेसे पाणी पिणे, विश्रांती घेणे आणि घरगुती काळजी घेणे हे अधिक परिणामकारक ठरते.
औषधांच्या गुणवत्तेवर कठोर नियम
या परिपत्रकात सर्व रुग्णालये, दवाखाने आणि आरोग्य संस्था यांनी गुड मॅन्युफॅक्चरिंग प्रॅक्टिसेस (GMP) अंतर्गत तयार झालेली आणि फार्मास्युटिकल-ग्रेड दर्जाची औषधेच खरेदी व वापरावीत, असे निर्देश दिले आहेत. यामुळे औषधांच्या दर्जात सुसंगती राहील आणि अशुद्ध घटकांमुळे होणारा धोका कमी होईल.
सार्वजनिक आणि खासगी क्षेत्रातील डॉक्टर, फार्मासिस्ट आणि आरोग्य कर्मचारी यांना या सूचनेबद्दल जागरूक करणे आवश्यक असल्याचेही DGHS ने अधोरेखित केले आहे.
राज्य आणि जिल्हा स्तरावर अंमलबजावणी
DGHS ने सर्व राज्ये, केंद्रशासित प्रदेश, जिल्हा आरोग्य विभाग तसेच प्राथमिक आरोग्य केंद्र (PHC), सामुदायिक आरोग्य केंद्र (CHC), जिल्हा रुग्णालये आणि वैद्यकीय महाविद्यालयांना ही सूचना तातडीने लागू करण्याचे आदेश दिले आहेत.
बालकांच्या सुरक्षिततेसाठी पाऊल
आरोग्य क्षेत्रातील तज्ज्ञांच्या मते, बालकांमध्ये खोकल्याच्या सिरपचा अतिरेकी आणि चुकीचा वापर विषबाधा, औषधांचे अपायकारक परिणाम आणि इतर दुष्परिणाम निर्माण करू शकतो. DGHS चा हा निर्णय अशा धोक्यांपासून लहान मुलांचे रक्षण करण्याच्या दृष्टीने महत्त्वपूर्ण मानला जात आहे.