जय महाराष्ट्र न्युज, मुंबई
‘आधार कार्ड’ची अंमलबजावणी करणाऱ्या ‘यूआयडीएआय’ने आता ‘ई-आधार’साठी डिजिटल हस्ताक्षरयुक्त ‘क्यूआर कोड’ची सुरुवात केली आहे. आधार गुप्त ठेवण्याच्या प्रयत्नांचा भाग म्हणून ‘यूआयडीएआय’ अत्याधुनिक QR कोड वापरेल आणि तयार करेल.
या माध्यमातून आधार धारकाची सर्व माहिती (नाव, पत्ता, जन्मदिनांक) फोटोसह अपडेट होण्यास मदत होणार आहे. या माध्यमातून ऑफलाइन पडताळणीही करता येणार आहे. नव्या पद्धतीनुसार ‘क्यूआर कोड’ वाचण्यासाठीचे ‘कोड रिडर’ सॉफ्टवेअर ‘यूआयडीएआय’ने २७ मार्चपासून वेबसाइटवर उपलब्ध करून दिले आहे.
त्यानुसार, आधार कार्ड धारक यूआयडीएआयच्या वेबसाइट किंवा त्याच्या मोबाइल अॅपवरून आयडी सह QR कोड डाउनलोड आणि प्रिंट करू शकतात. QR कोड एक बारकोड लेबल आहे ज्यामध्ये लपविलेले माहिती मशीन वाचू शकते. कार्डधारक वेगवेगळ्या ठिकाणी तपासणीसाठी आधार क्रमांक लपवून केवळ हे बारकोड वापरू शकतो. त्याचा बेस नंबर उघड करणे आवश्यक नाही.
ही नवी ‘क्यूआर कोड’ पद्धत उपलब्ध झाल्याने आता फिंगर प्रिंट आणि रेटिना न जुळाल्यास संबंधिताच्या आधार कार्डचा वापर कोणत्याही सरकारी योजनेसाठी करता येणार नाही. ‘यूआयडीएआय’च्या मते या माध्यमातून आधार कार्डधारकाचे तपशील पूर्वीपेक्षा अधिक सुरक्षित झाले आहेत. या क्यूआर कोड म्हणजे बारकोड लेबलचाच एक प्रकार आहे. त्यामध्ये दडविण्यात आलेल्या सूचना केवळ रिडरद्वारेच वाचल्या जाऊ शकतात. कार्डधारकाच्या माहितीचा गैरवापर होऊ नये म्हणून ‘आधार’चे ‘ई-आधार’ हे इलेक्ट्रॉनिक व्हर्जन तयार करण्यात आले आहे. संबंधिताचे ‘ई-आधार’ ‘यूआयडीएआय’च्या वेबसाइटवरून डाउनलोड करता येते.
‘यूआयडीएआय’चे सीईओ अजयभूषण पांडे यांच्या मते ‘ई-आधार’ ही आधार कार्डची सत्यता शोधण्याची एक पद्धत आहे. आधार पडताळणी करणाऱ्यास आधार कार्डधारकाचा फोटो आणि चेहऱ्याची जुळवाजुळव करावी लागणार आहे. आतापर्यंत बायोमेट्रिक पडताळणीच्या संदर्भात नागरिकांकडून मोठ्या प्रमाणात तक्रारी प्राप्त झाल्या आहेत. विशेषकरून या तक्रारी ज्येष्ठ नागरिकांकडून करण्यात येत होत्या. फिंगरप्रिंट आणि रेटिना जुळत नसल्याच्या तक्रारींचे प्रमाण अधिक होते. अर्थात वन टाइम पिनच्या माध्यमातूनही आधार पडताळणी करता येऊ शकते. सर्व प्रकारच्या सरकारी योजनांचा लाभ घेण्यासाठी आधार जोडणी बंधनकारक असून, त्यासाठी ३० जूनपर्यंत मुदत देण्यात आली आहे.
