तुळजापूर: "आई राजा उदो उदो…" च्या जयघोषाने धाराशिव जिल्ह्यातील तुळजापूर नगरी आता भक्तीच्या रंगात न्हाऊन निघण्यासाठी सज्ज झाली आहे. महाराष्ट्राची कुलस्वामिनी आई तुळजाभवानी देवीच्या चैत्र पौर्णिमा महोत्सवाचा श्रीगणेशा उद्यापासून होत असून, या सोहळ्यासाठी लाखो भाविकांची पावले तुळजापूरच्या दिशेने पडू लागली आहेत. यंदा सलग सुट्ट्यांची पर्वणी असल्याने भक्तांचा जनसागर लोटण्याची शक्यता गृहीत धरून मंदिर संस्थानने कडेकोट नियोजन केले आहे. भक्तांना सुलभ दर्शन मिळावे यासाठी मंदिर प्रशासनाने यंदा काही कठोर पण आवश्यक बदल करून 'शिस्तबद्ध दर्शनासाठी' पावले उचलली आहेत.
यंदाचा चैत्र पौर्णिमा महोत्सव 30 मार्च ते 3 एप्रिल 2026 या कालावधीत मोठ्या उत्साहात पार पडणार आहे. भाविकांची वाढती संख्या आणि उन्हाचा तडाखा लक्षात घेता, मंदिर प्रशासनाने महोत्सव काळात मंदिर दररोज 22 तास उघडे ठेवण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. केवळ स्वच्छतेचा आणि धार्मिक विधींचा अल्प कालावधी वगळता भक्तांसाठी देवीचे द्वार खुले राहणार आहे.
यामुळे दर्शनासाठी लागणाऱ्या रांगांची लांबी कमी होण्यास मदत होईल. 31 मार्चच्या मध्यरात्री एक वाजल्यापासून ते 5 एप्रिलच्या रात्री 11 वाजेपर्यंत दर्शनासाठी येणाऱ्या सर्व भाविकांना केवळ 'बीडकर पायऱ्या' या एकाच मार्गाने मंदिरात प्रवेश दिला जाणार आहे.
हेही वाचा: Rupali Chakankar: भोंदू खरात प्रकरणात चाकणकर अडचणीत! SIT कडून समन्स, राजकारणात खळबळ
प्रशासनाने यंदा 'समानता आणि सुलभता' या सूत्रावर भर देत एक मोठा निर्णय घेतला आहे. महोत्सवाच्या गर्दीत सामान्यांना तासनतास ताटकळत राहावे लागू नये, म्हणून व्हीआयपी (VIP) आणि रेफरल दर्शन पास पूर्णपणे बंद करण्यात आले आहेत. "देवासमोर सर्व समान" या भावनेतून घेतलेला हा निर्णय सर्वसामान्य भाविकांसाठी मोठा दिलासा देणारा ठरेल. विशेष म्हणजे, 31 मार्च ते 2 एप्रिल या दरम्यान 500 रुपयांचा 'स्पेशल देणगी दर्शन पास' देखील उपलब्ध असणार नाही. मात्र, 200 रुपयांचे सशुल्क पास आणि अभिषेक पासधारकांसाठी सुविधा कायम असली, तरी त्यांनाही बीडकर पायऱ्यांच्या मुख्य रांगेतूनच प्रवेश करावा लागणार आहे.
गर्दीच्या व्यवस्थापनासाठी केवळ मंदिर प्रशासनच नाही, तर पोलीस दलानेही कंबर कसली आहे. मंदिर परिसरात सीसीटीव्ही कॅमेऱ्यांची करडी नजर असून, साध्या वेशातील पोलीसही तैनात करण्यात आले आहेत. सलग सुट्ट्यांमुळे तुळजापुरात राज्यासह कर्नाटक आणि तेलंगणातूनही मोठ्या प्रमाणावर भाविक दाखल होणार आहेत. प्रवासादरम्यान आणि मंदिर परिसरात भाविकांची गैरसोय टाळण्यासाठी पिण्याचे पाणी, तात्पुरते शेड आणि आरोग्य पथके तैनात करण्यात आली आहेत. "नियोजनाची ही साखळी जितकी मजबूत, तितकाच उत्सव सुरक्षित," या विचाराने प्रशासन सध्या युद्धपातळीवर कार्यरत आहे.
तुळजाभवानीचा चैत्र पौर्णिमा महोत्सव हा केवळ धार्मिक सोहळा नसून तो महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक अस्मितेचा भाग आहे. या पवित्र काळात तुळजापूरच्या अर्थव्यवस्थेलाही मोठी गती मिळते. मात्र, उत्साहाच्या भरात सुरक्षेशी तडजोड होऊ नये, यासाठी मंदिर संस्थानने सर्व भाविकांना प्रशासकीय सूचनांचे काटेकोर पालन करण्याचे आवाहन केले आहे. भाविकांनी रांगेत उभे राहून, संयम राखून आईचे दर्शन घेतल्यास हा सोहळा खऱ्या अर्थाने यशस्वी ठरेल.
यंदाचा चैत्रोत्सव हा तंत्रज्ञान आणि परंपरा यांच्या नियोजनाचा संगम असणार आहे. "भक्तीच्या वाटेवर शिस्तीची साथ" असल्यास दर्शन किती सुखद असू शकते, याचा आदर्श तुळजापूर मंदिर संस्थान घालून देण्याच्या तयारीत आहे. तुळजाभवानीच्या आशीर्वादाने आणि प्रशासनाच्या चोख नियोजनाने यंदाचा हा सोहळा भक्तांसाठी आनंद देणार ठरेल, यात शंका नाही.
