पुणे: ‘दुष्काळात तेरावा महिना’ या म्हणीचा तंतोतंत प्रत्यय आज पुणेकरांना आला असता, पण सुदैवाने ऐनवेळी एक मोठे संकट टळले आहे. उन्हाळ्याच्या वाढत्या झळा आणि तापमानाचा पारा चढत असतानाच, गुरुवारी संपूर्ण शहराचा पाणीपुरवठा बंद ठेवण्याचा निर्णय पुणे महापालिकेने घेतला होता. मात्र, एका अनपेक्षित आणि नाट्यमय घडामोडीमुळे प्रशासनाला हा ‘वॉटर शटडाऊन’ रद्द करावा लागला असून, ऐन उन्हाळ्यात वणवण फिरण्यापासून पुणेकरांची सुटका झाली आहे.
पुणे महापालिकेच्या पाणीपुरवठा विभागाने शहरातील विविध भागांतील जलवाहिन्या, पंपिंग स्टेशन आणि विद्युत यंत्रणांच्या देखभाल-दुरुस्तीचे नियोजन केले होते. या तांत्रिक आणि स्थापत्यविषयक कामांसाठी आज (गुरुवारी) शहराचा पाणीपुरवठा पूर्णपणे बंद ठेवण्यात येणार असल्याची अधिकृत घोषणा करण्यात आली होती. दुरुस्तीची ही कामे अत्यावश्यक असल्याने नागरिकांनीही या संभाव्य टंचाईचा सामना करण्यासाठी बुधवारीच पाण्याची साठवणूक करण्यास सुरुवात केली होती.
मात्र, याच वेळी शहरात एका वेगळ्याच संकटाने डोके वर काढले. अलीकडच्या काळात शहरात पाण्याच्या टँकरमुळे होणाऱ्या अपघातांच्या संख्येत चिंताजनक वाढ झाली आहे. या वाढत्या अपघातांची गंभीर दखल घेत वाहतूक पोलिसांनी टँकरचालकांवर कडक कारवाईचा बडगा उगारला. पोलिसांच्या या धडक कारवाईच्या निषेधार्थ पुणे शहर टँकर व्यावसायिकांनी अचानक ‘बंद’ची हाक दिली. यामुळे शहरातील पर्यायी पाणीपुरवठा यंत्रणाही पूर्णपणे ठप्प होण्याची चिन्हे दिसू लागली.
जर पूर्वनियोजनानुसार आज नळाचे पाणी बंद राहिले असते आणि दुसरीकडे संपावर गेल्यामुळे खासगी टँकरही उपलब्ध झाले नसते, तर पुणेकरांचे हाल शब्दांत सांगता आले नसते. शहरात बहुतांश सोसायट्या आणि उपनगरे टँकरच्या पाण्यावर अवलंबून आहेत. ऐन उन्हाळ्यात पिण्याच्या पाण्यासाठी नागरिकांवर रस्त्यावर उतरण्याची वेळ ओढवली असती. हे दुहेरी जलसंकट शहरात कायदा आणि सुव्यवस्थेचा मोठा प्रश्नही निर्माण करू शकले असते.
परिस्थितीचे गांभीर्य आणि संभाव्य जनक्षोभ ओळखून महापालिका प्रशासनाने अत्यंत व्यावहारिक आणि शहाणपणाची भूमिका घेतली. नागरिकांना नाहक वेठीस धरले जाऊ नये, यासाठी तातडीने दुरुस्तीची सर्व कामे पुढे ढकलण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेण्यात आला. दोन प्रशासकीय आणि व्यावसायिक घटकांमधील या संघर्षात सामान्य माणसाची फरफट होऊ नये, याची काळजी घेतल्याने आज शहरात पाणीपुरवठा सुरळीत राहण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे.
जरी आज पाणीटंचाईचे हे मोठे संकट टळले असले, तरी उन्हाळ्याची दाहकता आणि भविष्यातील पाण्याची वाढती गरज लक्षात घेता पाण्याचा वापर अत्यंत काटकसरीने करणे गरजेचे आहे. महापालिकेने तात्पुरत्या स्वरूपात ‘वॉटर शटडाऊन’ रद्द केला असला तरी, उपलब्ध पाण्याचा अपव्यय टाळण्याचे आवाहन प्रशासनाकडून करण्यात आले आहे. सुज्ञ पुणेकरांनीही या आवाहनाला सकारात्मक प्रतिसाद देत पाण्याचे योग्य नियोजन करणे ही आता काळाची गरज बनली आहे.