मुंबईचा पाऊस आणि रस्त्यांवरील खड्डे हे एक अतूट समीकरण बनले आहे. दरवर्षी पावसाळ्यात खड्ड्यांमुळे होणारी मुंबईकरांची हाडं खिळखिळी करणारी कसरत ही काही नवी नाही. मात्र, यंदाच्या पावसाळ्यात या 'खड्डेमय' प्रवासाला ब्रेक लागण्याची दाट शक्यता आहे. मुंबई महानगरपालिकेने (BMC) एक अतिशय दिलासादायक आणि महत्त्वाचा निर्णय घेतला असून, खड्डे बुजवण्याच्या एका नव्या 'हायटेक' पद्धतीचा अवलंब केला जाणार आहे.
या नव्या तंत्रज्ञानाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे, रस्त्याची दुरुस्ती अत्यंत वेगाने होणार आहे. खड्डा बुजवून काम पूर्ण झाल्यानंतर केवळ दोन तासांत तो रस्ता पुन्हा वाहतुकीसाठी खुला करण्यात येईल. यामुळे तासन् तास ट्रॅफिक जॅममध्ये अडकून पडणाऱ्या वाहनचालकांची मोठी सुटका होणार असून, पावसात ठप्प होणाऱ्या वाहतूक कोंडीचा प्रश्न काही अंशी नक्कीच सुटेल.
या अभिनव पद्धतीचा पहिला प्रयोग मुंबईच्या जीवनवाहिनी समजल्या जाणाऱ्या पूर्व आणि पश्चिम द्रुतगती महामार्गावर (Expressways) करण्यात येणार आहे. या दोन्ही प्रमुख महामार्गांच्या दुरुस्तीसाठी पालिकेने कंबर कसली असून, यासाठी तब्बल 164 कोटी रुपयांहून अधिक निधी खर्च केला जाणार आहे. यापैकी पश्चिम द्रुतगती महामार्गाच्या दुरुस्तीसाठी सुमारे 87 कोटी रुपये, तर पूर्व द्रुतगती महामार्गासाठी अंदाजे 77 कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली आहे.
विशेष म्हणजे, 2022 मध्ये पश्चिम द्रुतगती महामार्गाची देखभाल आणि दुरुस्तीची जबाबदारी महानगरपालिकेकडे सोपवण्यात आली होती. तेव्हापासून या मार्गावरील अनेक पूल आणि रस्त्यांचे नूतनीकरण युद्धपातळीवर सुरू आहे. सद्यस्थितीत वाकोला, आरे, दत्तपाडा, राष्ट्रीय उद्यान (नॅशनल पार्क) आणि रावळपाडा या पुलांच्या दुरुस्तीचे काम हाती घेण्यात आले आहे. हे पृष्ठभाग अधिक मजबूत आणि टिकाऊ बनवण्यासाठी येथे 'मास्टिक' (Mastic) पद्धतीचा कल्पक वापर केला जात आहे.
दुसरीकडे, पूर्व द्रुतगती महामार्गावरही याच धर्तीवर वेगाने कामे सुरू आहेत. कुर्ला, छेडानगर, घाटकोपर तसेच विक्रोळी आणि ऐरोली जंक्शन या वर्दळीच्या परिसरातील पुलांची दुरुस्ती सुरू आहे. या मार्गांवरील खराब झालेल्या आणि खड्डे पडलेल्या रस्त्यांसाठी 'मायक्रो सर्फेसिंग' (Micro-surfacing) हे प्रगत तंत्रज्ञान वापरले जाणार आहे. यामुळे रस्त्यांचा दर्जा सुधारण्यासोबतच वाहनांना पावसाळ्यातही उत्तम ग्रीप मिळेल.
रस्त्यांच्या या 'मेकओव्हर' संदर्भातील प्रस्ताव सध्या अंतिम टप्प्यात असून, येत्या काही दिवसांतच स्थायी समितीच्या बैठकीत त्याला मंजुरी मिळण्याची दाट शक्यता आहे. या प्रस्तावाला हिरवा कंदील मिळताच प्रत्यक्ष कामांना आणखी गती येईल. प्रशासनाची ही तत्परता पाहता, यंदाच्या पावसाळ्यात मुंबईकरांचा प्रवास खऱ्या अर्थाने खड्डेमुक्त आणि सुखकर होईल, अशी आशा बाळगायला हरकत नाही.
