मुंबई: निसर्गाचा लपंडाव खऱ्या अर्थाने सध्या महाराष्ट्रात पाहायला मिळत आहे. 'कुठे कडकडीत ऊन, तर कुठे रिमझिम पाऊस' अशी काहीशी संमिश्र स्थिती राज्याच्या हवामानात निर्माण झाली आहे. एकीकडे वैशाखवणव्याने होरपळणाऱ्या विदर्भावर वरुणराजाने कृपादृष्टी दाखवली असून तापमानाचा पारा काहीसा खाली आला आहे. मात्र, दुसरीकडे राज्याची राजधानी मुंबई आणि कोकण पट्ट्यात घामाच्या धारांनी नागरिक हैराण होणार असून, हवामान विभागाने उष्णतेच्या लाटेचा गंभीर इशारा दिला आहे.
नेहमी उन्हाळ्यात भट्टीसारख्या तापणाऱ्या विदर्भाला सध्या ढगाळ वातावरण आणि हलक्या पावसाने मोठा दिलासा दिला आहे. बुधवारी बहुतांश शहरांमधील कमाल तापमानात 1 ते 3 अंशांनी लक्षणीय घट नोंदवली गेली. राज्याची उपराजधानी असलेल्या नागपूरमध्ये कमाल तापमान 39.6 अंश सेल्सिअसपर्यंत खाली आल्याने नागपूरकरांची उकाड्यापासून सुटका झाली. अकोल्यात 42.1 अंश, तर अमरावतीत 41.2 अंश तापमान नोंदवले गेले. वाशीममध्ये सर्वाधिक 42.6 अंश तापमान असले तरी, ते सरासरीच्या मर्यादेतच असल्याने उष्णतेची तीव्रता कमी जाणवली.
कमाल तापमानासोबतच किमान तापमानातही झालेले चढउतार विदर्भासाठी आल्हाददायक ठरत आहेत. गोंदियामध्ये किमान तापमान चक्क 20.4 अंशांपर्यंत, तर ब्रह्मपुरीत 22.4 अंशांपर्यंत खाली आले. याचबरोबर, पावसानेही हलकी हजेरी लावत वातावरणात गारवा निर्माण केला. भंडारा येथे 2 मिमी, गोंदियात 1 मिमी आणि ब्रह्मपुरीत 0.8 मिमी पावसाची नोंद झाली. वाऱ्याचा वेग आणि ढगाळ आकाशाने उन्हाची काहिली शमवली असली तरी, गुरुवारपासून पुढील काही दिवस तापमान पुन्हा वाढण्याची शक्यता हवामान खात्याने वर्तवली आहे.
विदर्भात जरी दिलासा असला, तरी राज्याच्या किनारपट्टीवर मात्र सूर्याचा प्रकोप पाहायला मिळणार आहे. भारतीय हवामान विभागाने (IMD) येत्या चार दिवसांसाठी मुंबई, ठाणे आणि कोकणातील काही भागांसाठी 'उष्णतेच्या लाटे'चा (Heatwave) अलर्ट जारी केला आहे. विशेषतः मुंबई आणि ठाणे शहरात उष्ण आणि अत्यंत दमट हवामान राहील, असा 'यलो अलर्ट' देण्यात आला आहे. मे महिन्याच्या या वाढत्या उकाड्यामुळे मुंबईकरांना आणि ठाणेकरांना घराबाहेर पडताना आता विशेष काळजी घ्यावी लागणार आहे.
दुसरीकडे, दक्षिण महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात मात्र वेगळेच चित्र आहे. गुरुवार, 7 मे रोजी या भागांत ताशी 40 ते 50 किलोमीटर वेगाने वाहणाऱ्या वादळी वाऱ्यांसह आणि मेघगर्जनेसह पाऊस पडण्याची दाट शक्यता आहे. कोकणातील रत्नागिरी जिल्ह्याला हवामान विभागाने 'यलो अलर्ट' दिला असला तरी, तेथे हलक्या पावसाच्या सरी कोसळतील, ज्यामुळे नागरिकांना थोडा दिलासा मिळू शकेल. सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातही उष्ण आणि दमट वातावरणासोबतच विजांच्या कडकडाटासह मध्यम स्वरूपाच्या पावसाचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे.
एकूणच, संपूर्ण महाराष्ट्रात हवामानाचे एकाच वेळी दोन भिन्न रंग पाहायला मिळत आहेत. कुठे कडकडीत ऊन तर कुठे ढगांचा गडगडाट, अशा या निसर्गाच्या दुहेरी खेळामुळे नागरिकांनी सतर्क राहणे गरजेचे आहे. उन्हाचा तडाखा असलेल्या भागात शरीरातील पाण्याची पातळी टिकवून ठेवणे आणि वादळी पावसाच्या इशाऱ्याच्या ठिकाणी सुरक्षिततेचे उपाय करणे, हीच सध्या काळाची गरज बनली आहे.
