निफाड: जागतिक हवामान बदलाचे पडसाद आता स्थानिक पातळीवर प्रकर्षाने उमटू लागले आहेत. सध्या देशासह राज्याच्या हवामानात कमालीची अस्थिरता निर्माण झाली असून, निसर्गाच्या लहरीपणाचा फटका सर्वसामान्यांना बसत आहे. कुठे हुडहुडी भरवणारी थंडी, तर कुठे पावसाची रिपरिप अशा विचित्र कात्रीत हवामान अडकले आहे. उत्तरेकडे धुक्याचे जाड लोट पसरलेले असताना दक्षिण भारतात केरळ आणि तामिळनाडूमध्ये पावसाने हजेरी लावली आहे, तर महाराष्ट्रात मात्र 'सकाळी हुडहुडी आणि दुपारी उकाडा' असे विसंगत चित्र पाहायला मिळत आहे.
राज्यातील हवामानाचा विचार करता, 'कधी ऊन तर कधी सावली' याप्रमाणे तापमानाचा पारा सातत्याने खाली -वर होत आहे. डिसेंबर महिन्यात जाणवलेली सुखद गुलाबी थंडी जानेवारीच्या सुरुवातीलाच गायब झाली. 1 जानेवारी रोजी झालेल्या अवकाळी पावसाने वातावरणाचे गणितच बदलून टाकले. सध्या ढगाळ वातावरणामुळे वातावरणात आर्द्रता वाढली असून, काही शहरांमध्ये वायू प्रदूषणाची पातळीही चिंताजनक रित्या वाढली आहे. थंडीचा कडाका कमी अधिक प्रमाणात राहील, असा अंदाज हवामान विभागाने आधीच वर्तवला होता, जो आता तंतोतंत खरा ठरताना दिसत आहे.
तापमानाच्या आकडेवारीवर नजर टाकली तर राज्यातील टोकाचा विरोधाभास स्पष्ट होतो. नाशिक जिल्ह्यातील निफाड येथे 10.8 अंश सेल्सिअस इतक्या नीचांकी तापमानाची नोंद झाली असून, राज्याचा हा भाग अद्याप थंडीने गारठलेला आहे. याउलट, कोकणातील भिरा येथे सूर्याने जणू आग ओकायला सुरुवात केली असून, तिथे पारा थेट 37 अंशांवर पोहोचला आहे.
एकाच राज्यात एका ठिकाणी हुडहुडी आणि दुसऱ्या ठिकाणी घामाच्या धारा, असा हा निसर्गाचा 'सी-सॉ' सध्या अनुभवायला मिळत आहे. दरम्यान, देशात राजस्थानमधील सिकार येथे 4.5 अंश सेल्सिअस इतक्या निचांकी तापमानाची नोंद करण्यात आली आहे.
हिमालयीन पट्ट्यात मात्र येत्या काही दिवसांत निसर्गाचे वेगळे रूप पाहायला मिळणार आहे. भारतीय हवामान विभागाच्या (IMD) ताज्या अंदाजानुसार, 6 ते 11 फेब्रुवारी दरम्यान जम्मू-काश्मीर, लडाख, हिमाचल प्रदेश आणि उत्तराखंड या पश्चिम हिमालयीन प्रदेशात मुसळधार पाऊस आणि जोरदार बर्फवृष्टी होण्याची दाट शक्यता आहे. या बर्फवृष्टीचा परिणाम आगामी काळात उत्तर भारतासह मध्य भारताच्या तापमानावर होण्याची शक्यता वर्तवण्यात येत असून, पुन्हा एकदा थंडीची लाट येण्याचे संकेत मिळत आहेत.
थोडक्यात सांगायचे तर, हवामानातील या सततच्या बदलांमुळे 'ऋतूचक्र' पूर्णतः विस्कळीत झाल्याचे भासत आहे. राज्यातील तापमानातील ही चढ-उतार आणि ढगाळ हवामान यामुळे शेतीकामावरही परिणाम होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. आगामी काही दिवस तापमानातील ही अस्थिरता कायम राहणार असल्याने, नागरिकांनी आरोग्याची योग्य काळजी घेणे गरजेचे आहे. निसर्गाच्या या बदलत्या हवामान लहरींना सामोरे जाताना सतर्क राहणे हाच सध्या एकमेव पर्याय उरला आहे.
