मुंबई: महाराष्ट्राच्या राजकारणात 'स्थैर्य' हा शब्द जणू इतिहासजमा झाला आहे. 'ऑपरेशन लोटस'च्या माध्यमातून राज्यात झालेले सत्तांतर आणि त्यानंतर उडालेला राजकीय धुरळा खाली बसतो न बसतो, तोच आता एका नव्या राजकीय भूकंपाची चाहूल लागली आहे. राजकीय वर्तुळात सध्या दबक्या आवाजात एका नव्या पर्वाची जोरदार चर्चा रंगली आहे, ती म्हणजे 'ऑपरेशन टायगर'. या नव्या खेळीमुळे शरद पवार यांच्या नेतृत्वाखालील राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षात मोठी उलथापालथ होण्याची शक्यता वर्तवली जात असून, पुन्हा एकदा फोडाफोडीच्या राजकारणाचे ढग राज्याच्या राजकीय क्षितिजावर दाटून आले आहेत.
या नव्या राजकीय हालचालींना अनपेक्षित वेग आला तो राज्याचे उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्या नुकत्याच झालेल्या दिल्ली दौऱ्यानंतर. शिंदे यांनी दिल्लीत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांची भेट घेतली आणि त्यानंतरच पडद्यामागे अनेक सूत्रे वेगाने फिरू लागल्याचे चित्र आहे. या राजकीय चर्चेच्या विषयावर शिवसेनेच्या नवनिर्वाचित खासदार ज्योती वाघमारे यांच्या एका सूचक वक्तव्याने केले आहे. "राजकारणात लवकरच एक मोठा भूकंप होणार आहे," असा थेट इशारा देत त्यांनी राजकीय तज्ञांच्या भुवया उंचावल्या आहेत. हा भूकंप 'ऑपरेशन टायगर'च्या रूपाने येईल की 'ऑपरेशन तुतारी'च्या, हे येणारा काळच ठरवेल, असा सस्पेन्सही त्यांनी जाणीवपूर्वक कायम ठेवला आहे.
या संभाव्य राजकीय वादळाचा सर्वाधिक फटका कुणाला बसणार असेल, तर तो शरद पवार गटाला, अशी सद्यस्थिती आहे. 'ऑपरेशन लोटस'ची धास्ती आधीच सर्व विरोधी पक्षांनी घेतली असताना, आता थेट पवार गटातील काही खासदार शिवसेना (शिंदे गट) किंवा भाजपच्या वाटेवर असल्याचे आणि त्यांच्या गळाला लागण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. खुद्द राष्ट्रवादी काँग्रेस (शरदचंद्र पवार) पक्षाच्याच एका ज्येष्ठ नेत्याने नाव न घेण्याच्या अटीवर या खळबळजनक वृत्ताला दुजोरा दिला आहे. पक्षाच्या काही खासदारांना जाळ्यात ओढण्यासाठी पद्धतशीरपणे प्रयत्न सुरू असल्याची धक्कादायक कबुली या नेत्याने दिली आहे.
राजकारणात निष्ठा आणि आमिषे यांचा नेहमीच संघर्ष राहिला आहे. सध्या पवार गटाच्या खासदारांसमोर विविध प्रकारची भुरळ घालणारी आमिषे टाकली जात असल्याची खात्रीलायक माहिती समोर येत आहे. सत्तेची उब आणि भविष्यातील राजकीय तडजोडींची गणिते मांडून या खासदारांचे मन वळवण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत. पक्षाच्या शीर्षस्थ नेत्यांच्या आणि त्यांच्या अत्यंत निकटवर्तीयांच्या कानावर ही धोक्याची घंटा पोहोचली असली, तरी या डॅमेज कंट्रोलसाठी पक्षश्रेष्ठी नेमकी कोणती पावले उचलणार, याकडे सर्वांचे लक्ष लागून राहिले आहे.
अशा अटीतटीच्या आणि संकटाच्या काळात पक्षांतर्गत संवाद अत्यंत कळीचा मुद्दा ठरतो. याच पार्श्वभूमीवर महाविकास आघाडीतील दोन प्रमुख घटक पक्षांच्या कार्यपद्धतीतील तफावत प्रकर्षाने समोर आली आहे. संभाव्य धोक्याची चाहूल लागताच उद्धव ठाकरे यांनी तातडीने पावले उचलत त्यांच्या पक्षाच्या खासदारांची बैठक बोलावून त्यांची गाऱ्हाणी आणि मनस्थिती जाणून घेतली. मात्र, दुसरीकडे शरद पवार गटात अशी कोणतीही तत्परता अद्याप दिसलेली नाही. खासदारांशी संवाद साधणे किंवा त्यांच्या मनातील खदखद जाणून घेण्याबाबत पक्षाकडून फारशा हालचाली न झाल्याची उद्विग्न खंत त्या ज्येष्ठ नेत्याने व्यक्त केली आहे.
एकंदरीतच, महाराष्ट्राचा राजकीय पट पुन्हा एकदा एका मोठ्या उलथापालथीसाठी सज्ज होत असल्याचे स्पष्ट संकेत मिळत आहेत. सत्तेच्या सारीपटावर शह-काटशहाचा खेळ रंगात आला असून, 'ऑपरेशन टायगर'ची डरकाळी खरोखरच फुटणार की शरद पवार त्यांच्या नेहमीच्या मुरब्बी मुत्सद्देगिरीने हा डाव उधळून लावणार, हे पाहणे महत्वाचे ठरणार आहे. राजकारणात योग्य वेळेला सर्वाधिक महत्त्व असते, आणि ती निर्णायक वेळ आता अगदी जवळ येऊन ठेपल्याची भावना राजकीय वर्तुळात तीव्र झाली आहे.
