पुणे: नव्या आर्थिक वर्षाची सुरुवात सर्वसामान्यांसाठी खिशाला कात्री लावणारी ठरली आहे. तुम्ही जर पुण्यातून साताऱ्याच्या दिशेने किंवा साताऱ्यावरून पुण्याच्या दिशेने प्रवास करत असाल, तर तुमचा प्रवास खेड शिवापूर टोल नाक्यावर थोडा महाग होणार आहे. राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाने आज, 1 एप्रिल 2026 पासून पुणे-सातारा महामार्गावरील खेड शिवापूर टोल नाक्याच्या दरात वाढ केली असून, तुमच्या या प्रवासाचा 'मीटर' आता अधिक वेगाने फिरणार आहे.
प्रवासाच्या या नव्या 'टोल'धाडीबाबत सविस्तर सांगायचे तर, प्रशासनाने सर्व प्रकारच्या वाहनांसाठी टोल दरात सरासरी तीन टक्क्यांची वाढ लागू केली आहे. हलक्या मोटारगाड्या, कार आणि जीपपासून ते अगदी अवजड ट्रक आणि मल्टी-ॲक्सल वाहनांपर्यंत सर्वच श्रेणीतील वाहनांना या दरवाढीचा फटका बसणार आहे. पुणे आणि सातारा या दोन महत्त्वाच्या शहरांना जोडणाऱ्या या मार्गावर रोज हजारो वाहनांची ये-जा असते. त्यामुळे दैनंदिन कामानिमित्त या मार्गावरून प्रवास करणाऱ्या हजारो नोकरदारांसाठी आणि मालवाहतूकदारांसाठी ही दरवाढ नक्कीच डोकेदुखी ठरणारी आहे.
या दरवाढीसोबतच प्रशासनाने आणखी एक मोठा आणि अत्यंत कडक निर्णय घेतला आहे, जो प्रवाशांनी गांभीर्याने घेणे गरजेचे आहे. आजपासून या टोल नाक्यावर 'रोख' रक्कम स्वीकारणे पूर्णपणे बंद करण्यात आले आहे. इथले सर्व व्यवहार आता शंभर टक्के 'कॅशलेस' म्हणजेच केवळ 'फास्टॅग' किंवा डिजिटल माध्यमातूनच होणार आहेत. जर तुमच्या वाहनावर फास्टॅग नसेल किंवा तुमच्या फास्टॅग वॉलेटमध्ये पुरेशी शिल्लक नसेल, तर खिशात रोकड असूनही तुम्हाला नियमानुसार थेट दुप्पट दंड भरावा लागेल. त्यामुळे प्रवासाला निघण्यापूर्वी 'स्मार्ट' होणे आता अनिवार्य बनले आहे.
प्रशासनाने या कडक नियमामागील भूमिकाही स्पष्ट केली आहे. खेड शिवापूर टोल नाक्यावर अनेकदा वाहनांच्या लांबच लांब रांगा लागतात, ज्यामुळे प्रवाशांचा वेळ वाया जातो आणि इंधनाचाही नाहक खर्च होतो. हीच वाहतूक कोंडी कायमची फोडण्यासाठी आणि टोल वसुलीच्या व्यवहारांमध्ये 100 टक्के पारदर्शकता आणण्यासाठी ही 'पूर्णतः डिजिटल' प्रणाली अंमलात आणण्यात आली आहे. यामुळे गाड्या न थांबता वेगाने पुढे जातील आणि प्रवासाचा मौल्यवान वेळ वाचेल, असा प्रशासनाचा दावा आहे.
एकीकडे दरवाढीचा शॉक दिला असला तरी, स्थानिक नागरिकांना मात्र प्रशासनाने थोडासा दिलासा दिला आहे. स्थानिक रहिवाशांच्या बिगर-व्यावसायिक वाहनांसाठी सवलतीच्या दरातील मासिक पासची सुविधा यापुढेही कायम ठेवण्यात आली आहे.
टोल रोड व्यवस्थापकांनी स्थानिक वाहनचालकांना या सुविधेचा जास्तीत जास्त लाभ घेण्याचे आवाहन केले आहे. तसेच, प्रवासाला निघण्यापूर्वी फास्टॅग नक्की तपासा आणि त्यात पुरेशी रक्कम असल्याची खात्री करा, जेणेकरून टोल नाक्यावर कोणताही गोंधळ होणार नाही आणि दुप्पट दंडाचा भुर्दंडही टळेल, असा मोलाचा सल्लाही त्यांनी दिला आहे.
