Monsoon 2026: जून महिना सुरू झाला असला तरी राज्यातील नागरिकांना उष्णतेपासून अद्याप दिलासा मिळालेला नाही. महाराष्ट्रासह देशातील अनेक भागांमध्ये तापमानाचा पारा अजूनही उच्चांक गाठताना दिसत आहे. भारतीय हवामान विभागाने दिलेल्या अंदाजानुसार, यंदा मान्सूनच्या आगमनाला विलंब होत असून जूनच्या पहिल्या काही आठवड्यांमध्ये उष्णतेची लाट कायम राहण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे. त्यामुळे नागरिकांसोबतच शेतकरी वर्गाचीही चिंता वाढली आहे.
मे महिन्यात विदर्भ, मराठवाडा आणि मध्य महाराष्ट्रातील अनेक जिल्ह्यांमध्ये तीव्र उष्णतेचा अनुभव नागरिकांनी घेतला. काही ठिकाणी तापमान 44 अंशांच्या पुढे गेल्याने जनजीवन विस्कळीत झाले होते. मान्सूनपूर्व पावसाच्या हलक्या सरी कोसळल्या असल्या तरी वातावरणातील उकाडा आणि दमटपणा कायम असल्याने नागरिक त्रस्त झाले आहेत. विशेषतः दुपारच्या वेळेत रस्त्यांवर वर्दळ कमी झाल्याचे चित्र अनेक शहरांमध्ये पाहायला मिळत आहे.
हवामान तज्ज्ञांच्या मते, यंदा केरळमध्ये मान्सूनच्या आगमनाला झालेला विलंब हा संपूर्ण देशातील पावसाच्या वेळापत्रकावर परिणाम करणारा ठरत आहे. साधारणपणे जूनच्या सुरुवातीलाच महाराष्ट्रात मान्सूनची चाहूल लागते, मात्र यंदा मान्सूनचा वेग मंदावल्याने राज्यात जोरदार पावसासाठी अजून प्रतीक्षा करावी लागू शकते. त्यामुळे खरीप हंगामाच्या तयारीत असलेल्या शेतकऱ्यांचे लक्ष आता हवामान खात्याच्या पुढील अंदाजाकडे लागले आहे.
देशभरातील पावसाच्या स्थितीबाबतही हवामान विभागाने चिंतेचा इशारा दिला आहे. यावर्षी देशात सरासरीपेक्षा कमी पाऊस पडण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. काही राज्यांमध्ये पावसाचे प्रमाण सामान्य राहील, तर काही भागांमध्ये पर्जन्यमान घटण्याची शक्यता असल्याचे सांगितले जात आहे. याचा परिणाम पिकांवर, धरणांच्या पाणीसाठ्यावर आणि एकूण जलव्यवस्थापनावर होऊ शकतो.
तज्ज्ञांच्या मते, बंगालच्या उपसागरातील हवामानातील बदल, पश्चिमेकडून येणाऱ्या वाऱ्यांचा कमी झालेला वेग आणि जागतिक हवामानातील बदल यांचा मान्सूनवर थेट परिणाम होत आहे. याशिवाय ‘एल निनो’सदृश परिस्थिती निर्माण होण्याची शक्यता देखील हवामान तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे. अशा परिस्थितीत पावसाचे प्रमाण कमी राहण्याची भीती व्यक्त होत आहे.
राज्यातील अनेक शेतकरी पावसाच्या प्रतीक्षेत असून खरीप पेरणीसाठी योग्य वातावरण निर्माण होण्याची वाट पाहत आहेत. वेळेवर पाऊस न झाल्यास शेतीच्या नियोजनावर परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे येत्या काही दिवसांतील हवामानातील बदल महत्त्वाचे ठरणार आहेत.
हवामान विभागाने नागरिकांना उष्णतेपासून बचावासाठी आवश्यक ती काळजी घेण्याचे आवाहन केले आहे. पुरेसे पाणी पिणे, दुपारच्या उन्हात अनावश्यक बाहेर न पडणे आणि उष्माघातापासून संरक्षण करणे गरजेचे असल्याचे सांगण्यात आले आहे.
