मुंबई: सोने दीर्घकाळापासून सुरक्षित गुंतवणूक म्हणून ओळखले जाते. महागाई, आर्थिक अनिश्चितता आणि बाजारातील चढ-उताराच्या काळात संपत्तीचे संरक्षण करण्याची क्षमता सोन्याने वारंवार सिद्ध केली आहे. केवळ दागिन्यांचे माध्यम म्हणून नव्हे, तर विश्वासार्ह मूल्यसाठा (Store of Value) म्हणूनही सोन्याला विशेष महत्त्व आहे. त्यामुळेच अनिश्चित काळात गुंतवणूकदारांचा कल सोन्याकडे अधिक असतो.
भारतामध्ये सोन्याचे दर हे जागतिक आणि स्थानिक घटकांवर अवलंबून असतात. आंतरराष्ट्रीय बाजारातील सोन्याचे भाव, अमेरिकन डॉलरची स्थिती, तसेच सणासुदीच्या काळातील दागिन्यांची मागणी या सर्वांचा थेट परिणाम देशांतर्गत किमतींवर होतो. त्यामुळे देशभरात आणि वेगवेगळ्या शहरांमध्ये सोन्याच्या दरात थोडाफार फरक दिसून येतो.
आज भारतात सोन्याच्या दरात किंचित घसरण नोंदवण्यात आली आहे. 24 कॅरेट सोन्याचा दर आज प्रति ग्रॅम 13619 रुपये असून, 22 कॅरेट सोन्याचा दर 12484 रुपये प्रति ग्रॅम आहे. तर 18 कॅरेट सोन्याचा दर 10192 रुपये प्रति ग्रॅम इतका आहे. मागील काही दिवसांत सोन्याच्या किमतींमध्ये चढ-उतार पाहायला मिळत असून, आज सर्व कॅरेटमध्ये किरकोळ घट झाली आहे. काल 22 कॅरेट सोन्याचा दर 13620 रुपये प्रति ग्रॅम होता, जो आज 1 रुपयाने कमी झाला आहे.
प्रमुख शहरांमधील आजचे सोन्याचे दर पुढीलप्रमाणे आहेत. चेन्नईमध्ये 24 कॅरेट सोन्याचा दर 13745 रुपये, 22 कॅरेट 12599 रुपये आणि 18 कॅरेट 10504 रुपये प्रति ग्रॅम आहे. मुंबई, कोलकाता, बंगळुरू आणि हैदराबाद येथे 24 कॅरेट सोन्याचा दर 13619 रुपये, 22 कॅरेट 12484 रुपये आणि 18 कॅरेट 10192 रुपये प्रति ग्रॅम आहे. दिल्लीमध्ये 24 कॅरेट सोन्याचा दर 13634 रुपये, 22 कॅरेट 12499 रुपये आणि 18 कॅरेट 10207 रुपये प्रति ग्रॅम नोंदवण्यात आला आहे.
एकूणच पाहता, सोन्याच्या किमती सध्या स्थिरतेकडे झुकताना दिसत असून, किरकोळ घसरणीमुळे गुंतवणूकदार आणि दागिने खरेदी करणाऱ्यांचे लक्ष बाजाराकडे लागले आहे. आगामी काळात जागतिक आर्थिक घडामोडी आणि डॉलरच्या हालचालींनुसार सोन्याच्या दरांमध्ये पुन्हा बदल होण्याची शक्यता आहे.
सध्या भारतात चांदीचा दर प्रति ग्रॅम 239.90 रुपये, तर प्रति किलो 2,39,900 रुपये इतका आहे. सोन्याच्या तुलनेत चांदी स्वस्त असली तरी गुंतवणूकदार आणि दागिन्यांचे ग्राहक यांच्यामध्ये तिची मागणी सातत्याने कायम आहे. विशेषतः ज्या देशांमध्ये सोन्यापेक्षा चांदीचे दागिने अधिक प्रमाणात वापरले जातात, तेथे चांदीला प्राधान्य दिले जाते.चांदीच्या किमतींवरही जागतिक बाजारातील घडामोडींचा मोठा प्रभाव असतो.
औद्योगिक वापर, उत्पादन क्षेत्रातील मागणी आणि आंतरराष्ट्रीय बाजारातील चढ-उतार यामुळे चांदीच्या दरात बदल होत राहतो. इलेक्ट्रॉनिक्स, सौरऊर्जा, ऑटोमोबाईल आणि इतर उद्योगांमध्ये चांदीचा मोठ्या प्रमाणावर वापर होत असल्याने, या क्षेत्रांतील मागणी वाढली की चांदीच्या किमतींवर त्याचा थेट परिणाम दिसून येतो. त्यामुळे गुंतवणूकदारांसाठी चांदी ही केवळ दागिन्यांपुरती मर्यादित न राहता एक महत्त्वाचा गुंतवणूक पर्याय ठरत आहे.