मुंबई: मार्च महिना म्हणजे केवळ आर्थिक वर्षाची अखेर नव्हे, तर तो ताळेबंद जुळवण्याचा आणि प्रलंबित देणी पूर्ण करण्याचा काळ असतो. याच पार्श्वभूमीवर मुंबई महानगरपालिका प्रशासनाने आता मोर्चा थकीत पाणीपट्टी वसुलीकडे वळवला आहे. शहराच्या जलवाहिन्यांतून वाहणारे पाणी जसे प्रत्येक मुंबईकरासाठी जीवनावश्यक आहे, तसेच त्या पाण्याचे देयक वेळेत भरणे हे देखील तितकेच महत्त्वाचे कर्तव्य आहे. मात्र, या कर्तव्यात कसूर करणाऱ्या जलजोडणीधारकांना आता पालिकेने निर्वाणीचा इशारा दिला असून, थकबाकी न भरल्यास नळावर 'टाळे' लागण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.
महानगरपालिकेच्या जल अभियंता विभागाने स्पष्ट केले आहे की, ज्या नागरिकांकडे किंवा संस्थांकडे पाणीपट्टीची देयके प्रलंबित आहेत, त्यांनी येत्या 31 मार्चपर्यंत त्यांचा पूर्ण भरणा करणे अनिवार्य आहे. जर या विहित मुदतीत थकबाकी जमा झाली नाही, तर संबंधित जलजोडणी कोणत्याही पूर्वसूचनेशिवाय खंडित करण्याची कठोर कारवाई केली जाईल. ऐन उन्हाळ्याच्या तोंडावर पाणीपुरवठा खंडित झाल्यास नागरिकांची मोठी गैरसोय होऊ शकते, त्यामुळे 'वेळ संपण्यापूर्वीच देयके भरा', असे आवाहन प्रशासनाकडून सातत्याने करण्यात येत आहे.
सध्या संपूर्ण मुंबईत थकीत जलदेयकांच्या वसुलीसाठी पालिकेने 'विशेष मोहीम' हाती घेतली आहे. शहरातील अनेक बड्या गृहनिर्माण संस्था आणि व्यावसायिक आस्थापनांकडे कोट्यवधी रुपयांची थकबाकी असल्याचे समोर आले आहे. पालिकेच्या तिजोरीत हा महसूल जमा व्हावा आणि जलवितरण व्यवस्था अधिक सक्षम व्हावी, या हेतूने प्रशासन आता पूर्णतः 'ॲक्शन मोड'मध्ये आले आहे. वसुलीचे उद्दिष्ट गाठण्यासाठी विविध वॉर्ड स्तरावर पथके तैनात करण्यात आली असून, मोठ्या थकबाकीदारांवर विशेष लक्ष केंद्रित केले जात आहे.
नागरिकांच्या सोयीसाठी पालिकेने देयक भरण्याचे मार्ग अत्यंत सुलभ आणि बहुपर्यायी केले आहेत. आता 'वेळ नाही' किंवा 'कार्यालय दूर आहे' ही कारणे निकालात निघाली आहेत. मुंबईकर विभागातील नागरी सुविधा केंद्रांवर (CFC) जाऊन प्रत्यक्ष देयके भरू शकतात. याव्यतिरिक्त, डिजिटल इंडियाच्या पावलावर पाऊल टाकत पालिकेच्या अधिकृत संकेतस्थळावरून, एनईएफटी (NEFT), मोबाईल ॲप्स आणि इतर ऑनलाइन माध्यमांतून घरबसल्या काही मिनिटांत देयकाचा भरणा करण्याची सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आली आहे.
अनेकदा 'देयक प्राप्त झाले नाही' अशी तक्रार नागरिकांकडून केली जाते. मात्र, तंत्रज्ञानाच्या युगात यावरही पालिकेने जालीम उपाय शोधला आहे. पालिकेच्या ‘ॲक्वा’ (Aqua) या विशेष पोर्टलवर जाऊन नागरिक केवळ त्यांचा ग्राहक क्रमांक टाकून देयकाची सविस्तर माहिती मिळवू शकतात आणि त्याची प्रत डाऊनलोड करू शकतात. जर पोर्टलवर काही तांत्रिक अडचण आल्यास, संबंधित विभागाच्या सहाय्यक अभियंता (जलकामे) कार्यालयातूनही देयकाची प्रत प्राप्त करता येईल, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
थोडक्यात सांगायचे तर, 31 मार्चची ही डेडलाईन म्हणजे थकबाकीदारांसाठी शेवटची संधी आहे. 'पाणी हेच जीवन' असले तरी त्या पाण्यासाठी कराव्या लागणाऱ्या खर्चाचा वाटा उचलणे ही देखील नागरिकांची जबाबदारी आहे. कारवाईची कुऱ्हाड कोसळण्यापूर्वी आणि ऐन उन्हाळ्यात कोरड पडण्यापूर्वी, मुंबईकरांनी जबाबदार नागरिक म्हणून देयके वेळेत भरून पालिकेच्या या मोहिमेला सहकार्य करणे आवश्यक आहे.
