मुझफ्फरपूर: सध्याच्या डिजिटल युगात कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (AI) वापर जितका सोयीचा ठरतोय, तितकाच त्याचा गैरवापर चिंतेचा विषय बनला आहे. मनोरंजनासाठी एआय वापरणे वेगळे, पण जेव्हा देशाच्या सर्वोच्च पदांवरील व्यक्तींच्या प्रतिष्ठेला धक्का लावला जातो, तेव्हा कायदा आपले काम चोख बजावतो. असाच एक धक्कादायक प्रकार बिहारमध्ये समोर आला असून, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांचा बनावट एआय व्हिडिओ व्हायरल करणाऱ्या प्रमोद कुमार राज या तरुणाला पोलिसांनी बेड्या ठोकल्या आहेत.
मिळालेल्या माहितीनुसार, आरोपीने एआय तंत्रज्ञानाचा वापर करून पंतप्रधान आणि राष्ट्रपतींचे फोटो, आवाज आणि व्हिडिओ अत्यंत हुबेहूब पद्धतीने एडिट केले होते. 2 जानेवारी 2026 रोजी हा आक्षेपार्ह व्हिडिओ सोशल मीडियावर वणव्यासारखा पसरला. या व्हिडिओमुळे केवळ गोंधळच निर्माण झाला नाही, तर देशाच्या सर्वोच्च घटनात्मक कार्यालयांची प्रतिष्ठा मलिन करण्याचा आणि लोकशाही संस्थांवरील जनतेचा विश्वास उडवण्याचा जाणीवपूर्वक प्रयत्न करण्यात आला होता.
या प्रकरणाचे गांभीर्य ओळखून मुझफ्फरपूरच्या वरिष्ठ पोलीस अधीक्षकांनी तातडीने पावले उचलली. पोलीस उपअधीक्षक (सायबर) यांच्या नेतृत्वाखाली एक विशेष तपास पथक (SIT) स्थापन करण्यात आले. तांत्रिक पुराव्यांचा आधार घेत आणि सायबर तज्ज्ञांच्या मदतीने पोलिसांनी आरोपीचा शोध सुरू केला. अखेर भगवानपूर बोचाहान येथील रहिवासी असलेल्या प्रमोद कुमार राज याला पोलिसांनी शोधून काढले आणि अटक केली.
पोलिसांच्या प्राथमिक तपासानुसार, अशा बनावट डिजिटल सामग्रीचा (Deepfake) उद्देश केवळ मनोरंजन नसून, समाजात देशविरोधी भावना भडकावणे, अफवा पसरवणे आणि सामाजिक शांतता भंग करणे हा होता. कायदा आणि सुव्यवस्थेवर याचे गंभीर परिणाम होऊ शकतात, ही शक्यता गृहीत धरून पोलिसांनी ही कठोर कारवाई केली आहे. आरोपीकडून या गुन्ह्यात वापरलेला मोबाईल फोन जप्त करण्यात आला असून, त्यात अनेक महत्त्वपूर्ण पुरावे सापडण्याची शक्यता आहे.
सध्या पोलीस या प्रकरणाचा सखोल तपास करत आहेत. आरोपीने हे व्हिडिओ स्वतः बनवले की यामागे एखादी मोठी टोळी किंवा परकीय शक्तींचा हात आहे, याचाही शोध घेतला जात आहे. या कारवाईमुळे सोशल मीडियावर चुकीची माहिती आणि बनावट व्हिडिओ पसरवणाऱ्यांना कडक इशारा मिळाला आहे. डिजिटल विश्वात वावरताना अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचा गैरवापर झाल्यास त्याचे परिणाम काय असू शकतात, हे या घटनेतून स्पष्ट झाले आहे.