Longest Solar Eclipse: खगोलप्रेमींसाठी आगामी काही वर्षे अत्यंत रोमांचक ठरणार आहेत. 2026 आणि 2027 या दोन वर्षांत होणाऱ्या ग्रहणांमुळे आकाशात अद्भुत दृश्ये पाहायला मिळणार आहेत. विशेषतः 2 ऑगस्ट 2027 रोजी होणाऱ्या सूर्यग्रहणाकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे. या दिवशी होणारे खग्रास सूर्यग्रहण ‘21 व्या शतकातील सर्वात मोठे सूर्यग्रहण’ म्हणून ओळखले जात आहे.
सामान्यतः सूर्यग्रहण काही क्षण किंवा फारतर काही मिनिटे टिकते. मात्र 2027 मधील हे ग्रहण तब्बल 6 मिनिटांपेक्षा अधिक काळ टिकणार असल्याने ते अत्यंत दुर्मिळ मानले जात आहे. या काळात चंद्र पूर्णपणे सूर्याच्या समोर येऊन त्याला झाकून टाकेल, परिणामी काही भागांमध्ये दिवसाच्या वेळेसही अंधाराचे वातावरण निर्माण होईल. त्यामुळे हा अनुभव अनेकांसाठी विलक्षण ठरणार आहे.
शास्त्रज्ञांच्या मते, इतक्या दीर्घ कालावधीचे खग्रास सूर्यग्रहण 21 व्या शतकात क्वचितच पाहायला मिळते. त्यामुळे विज्ञानाच्या दृष्टीनेही ही घटना महत्त्वाची मानली जात आहे. उत्तर आफ्रिका आणि मध्यपूर्वेतील काही देशांमध्ये हे दृश्य सर्वाधिक स्पष्टपणे पाहता येणार आहे. त्या भागांमध्ये काही मिनिटांसाठी अक्षरशः रात्रीसारखा अंधार पडणार असल्याने हा क्षण ऐतिहासिक ठरणार आहे.
2026 हे वर्षही खगोलशास्त्रीय दृष्टिकोनातून कमी महत्त्वाचे नाही. या वर्षात अजून दोन ग्रहण होणार आहेत, ज्यामध्ये एक सूर्यग्रहण विशेष चर्चेत आहे. 12 ऑगस्ट 2026 रोजी होणारे सूर्यग्रहण अनेक तास चालणार असले तरी त्यातील खग्रास टप्पा काही मिनिटांचाच असेल. मात्र हे ग्रहण भारतातून दिसणार नाही, कारण त्यावेळी येथे रात्र असेल. त्यामुळे धार्मिक दृष्टिकोनातून सूतक वगैरे नियम लागू होणार नाहीत.
हे ग्रहण प्रामुख्याने रशिया, ग्रीनलँड, आइसलँड आणि आर्क्टिक परिसरातील काही भागांत पाहता येईल. या घटनांमुळे 2026 हे वर्षही खगोलप्रेमींसाठी खास ठरत असले तरी 2027 च्या ग्रहणाची उत्सुकता अधिक आहे.
आकाशातील या नैसर्गिक चमत्कारांनी पुढील काही वर्षे विज्ञानप्रेमी आणि सामान्य नागरिकांसाठीही अविस्मरणीय ठरणार आहेत. विशेषतः 2 ऑगस्ट 2027 हा दिवस खगोलशास्त्राच्या इतिहासात सुवर्णाक्षरांनी नोंदवला जाईल, यात शंका नाही. त्यामुळे हा दिवस लक्षात ठेवण्यासारखा असून, त्या अनोख्या क्षणाचा अनुभव घेण्यासाठी आतापासूनच तयारी सुरू झाली आहे.
