नवी दिल्ली: जागतिक राजकारणात आणि अर्थकारणात सध्या भारत आणि अमेरिका या दोन महासत्तांमधील वाढत्या मैत्रीची जोरदार चर्चा सुरू आहे. गेल्या काही महिन्यांपासून चर्चेत असलेला 'अंतरिम व्यापार करार' (Interim Trade Agreement) आता एका निर्णायक टप्प्यावर पोहोचला असून, या ऐतिहासिक कराराचे मसुदे अंतिम करण्यात आले आहेत. या महिन्याच्या सुरुवातीला दोन्ही देशांनी केलेल्या संयुक्त घोषणेनंतर, आता प्रत्यक्ष अंमलबजावणीसाठी प्रशासकीय यंत्रणांनी कंबर कसली आहे.
वाणिज्य विभागाचे सचिव राकेश अग्रवाल यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, भारत आणि अमेरिका यांच्यातील अंतरिम कराराच्या संदर्भातील प्रदीर्घ चर्चा आता यशस्वीरित्या पूर्ण झाली आहे. दोन्ही देश आता पुढील कायदेशीर प्रक्रिया पार पाडण्यासाठी सज्ज झाले आहेत. जर सर्व तांत्रिक बाबी वेळेत पूर्ण झाल्या, तर मार्च 2026 च्या अखेरपर्यंत या व्यापार करारावर दोन्ही देशांचे प्रतिनिधी अधिकृतपणे स्वाक्षऱ्या करतील. या करारामुळे दोन्ही देशांमधील द्विपक्षीय व्यापाराला नवी दिशा आणि वेग मिळणार आहे.
या महत्त्वाकांक्षी कराराला कायदेशीर स्वरूप देण्यासाठी भारताचे एक उच्चस्तरीय शिष्टमंडळ येत्या 23 फेब्रुवारी रोजी अमेरिकेच्या दौऱ्यावर जाणार आहे. या शिष्टमंडळाचे नेतृत्व वाणिज्य मंत्रालयाचे सहसचिव दर्पण जैन करणार आहेत. वॉशिंग्टनमध्ये जैन आणि अमेरिकेतील त्यांचे समकक्ष अधिकारी यांच्यात कराराच्या मसुद्यावर अंतिम चर्चा होईल. या दौऱ्यात करारातील कायदेशीर बारकावे तपासून त्यावर शिक्कामोर्तब करण्याला भारताचे सर्वोच्च प्राधान्य असणार आहे.
सध्याच्या माहितीनुसार, या कराराचे नेमके स्वरूप काय असेल, याचा आराखडा पूर्णपणे तयार झाला आहे. यामुळे दोन्ही देशांचे आर्थिक हितसंबंध या करारामुळे एकवटणार आहेत. आता फक्त कराराच्या कागदपत्रांवर स्वाक्षरी करण्याची औपचारिकता शिल्लक आहे. या प्रक्रियेनंतर भारतीय उत्पादनांना अमेरिकन बाजारपेठेत अधिक सुलभ प्रवेश मिळेल, तर अमेरिकन तंत्रज्ञान आणि गुंतवणुकीसाठी भारताचे दरवाजे अधिक रुंद होतील.
दरम्यान, या कराराच्या स्वाक्षरीची नेमकी तारीख अद्याप गुलदस्त्यात असली, तरी मार्च महिन्याचा शेवट या ऐतिहासिक घटनेचा साक्षीदार ठरेल, अशी दाट शक्यता वर्तवली जात आहे. जागतिक पुरवठा साखळीत (Global Supply Chain) भारताचे स्थान मजबूत करण्याच्या दृष्टीने हा करार अत्यंत कळीचा ठरणार आहे. येत्या काळात वॉशिंग्टनमधून काय सकारात्मक बातम्या येतात, याकडे आता संपूर्ण जगाचे डोळे लागले आहेत.
