कोलकाता, ६ मार्च २०२४, प्रतिनिधी : पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी बुधवारी पश्चिम बंगालची राजधानी कोलकाता येथे देशातील पहिल्या पाण्याखालील मेट्रोचे उद्घाटन केले. देशात प्रथमच कोलकाता मेट्रोच्या पूर्व-पश्चिम मार्गावरील हावडा मैदान-एस्प्लेनेड या मार्गावर नदीखाली बोगदा बांधण्यात आला आहे. कोलकाता मेट्रोमध्ये सर्वात खोल मेट्रो स्टेशन आणि सर्वात खोल मेट्रो व्हेंटिलेशन शाफ्ट देखील बांधले गेले आहेत. हा मेट्रो मार्ग १६.६ किमी लांबीचा आहे.
कोलकाता इथे पाण्याच्या पोटातून धावली मेट्रो
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते लोकार्पण
भारतातील सर्वात पहिले मेट्रो जाळे कोलकात्यात
पाण्याखाली धावणारी मेट्रो आहे कशी ?
ही मेट्रो कोलकाता ते हावडा दरम्यान धावणार.
हा मेट्रो मार्ग १६.६ किलोमीटर लांबीचा आहे.
मेट्रो हुगळी नदीच्या आत बांधलेल्या बोगद्यातून धावणार.
मेट्रो बोगदा हुगळी नदीच्या पातळीपासून ३२ मीटर खाली आहे.
नदीखालचे ५२० मीटरचे अंतर ४५ सेकंदात पार करेल
पश्चिम किनाऱ्यावरील हावडा आणि पूर्व किनाऱ्यावरील सॉल्ट लेकला जोडेल.
यात सहा स्थानके असतील.
त्यापैकी तीन भूमिगत स्थानके आहेत.
हावडा स्थानक हे भारतातील सर्वात खोल मेट्रो स्थानक आहे.
पाण्याखाली बांधले बोगदे
पाण्याखालील बोगदे बांधण्यासाठी विविध तंत्रांचा वापर केला जातो, ज्यामध्ये तरंगत्या बोगद्याच्या पद्धतींचा समावेश होतो. नळीच्या पद्धतीमध्ये स्टील ट्यूब खंडांना समुद्रतळावरील खंदकात बसवणे, नंतर एकमेकांशी जोडणे समाविष्ट आहे. यानंतर, खंदक बंदिस्त केले जाते, आणि बोगद्यातून पाणी काढले जाते. याउलट, बुडलेले तरंगते बोगदे पाण्याखाली राहण्यासाठी उत्तेजक तत्त्वांचा फायदा घेतात. हे बोगदे स्तंभ किंवा टिथर्सद्वारे समुद्रतळावर चिकटवलेले असतात. कोलकातामध्ये पाण्याखालील वाहतूक व्यवस्थेची संकल्पना १९२१ ची आहे जेव्हा ब्रिटिशांनी प्रथम कल्पना मांडली. तथापि, मातीच्या चाचण्यांचे नकारात्मक परिणाम आले, ज्यामुळे प्रकल्प सोडला गेला. १९८० च्या दशकात ही कल्पना पुन्हा उदयास आली परंतु २००८ मध्ये मंजूर होण्यापूर्वी अनेक आव्हानांना सामोरे जावे लागले. यूपीए सरकारने मंजुरी दिल्यानंतर २००९ मध्ये बांधकाम सुरू झाले. राजकीय अडथळे आणि खर्चात वाढ झाल्यामुळे विलंब झाला, परंतु अडथळे असूनही, हावडा मैदान-एस्प्लेनेड विभाग आता पूर्व-पश्चिम मेट्रो कॉरिडॉरचा एक महत्त्वाचा भाग बनला आहे. गेल्या वर्षी एप्रिलमध्ये कोलकाता मेट्रोने एक महत्त्वाचा टप्पा गाठला होता जेव्हा तिच्या गाड्यांनी हुगळी नदीच्या खालून जलपातळीच्या ३२ मीटर खाली असलेल्या बोगद्यातून यशस्वीरित्या चाचणी घेतली होती. बुधवारी उद्घाटन झाल्यानंतर, त्यानंतरच्या तारखेला लोकांसाठी सेवा सुरू होतील.
मेट्रो कॉरिडॉरचे उद्दिष्ट
या प्रकल्पामुळे हुगळी, हावडा आणि मेदिनीपूर यांसारख्या दूरच्या ठिकाणांहून तसेच इतर राज्यांतील लोकांना हावडा रेल्वे स्थानकावर पोहोचल्यानंतर मेट्रो सेवांचा लाभ मिळण्याची अपेक्षा आहे. वाहतुकीच्या गरजा पूर्ण करण्यापलीकडे, पूर्व-पश्चिम मेट्रो कॉरिडॉरचे उद्दिष्ट कोलकातामधील वाहतूक कोंडी आणि वायू प्रदूषणाच्या दीर्घकाळ चाललेल्या समस्यांचे निराकरण करणे आहे. एकदा पूर्णपणे कार्यान्वित झाल्यानंतर, कार्बन फूटप्रिंट कमी करणे अपेक्षित आहे, ज्यामुळे हिरवेगार आणि अधिक कार्यक्षम शहरी वातावरण मिळेल. हावडा मैदान-एस्प्लेनेड विभागाव्यतिरिक्त, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी कवी सुभाष-हेमंता मुखोपाध्याय आणि कोलकातामधील तरातला-माजेरहाट मेट्रो विभागांचे उद्घाटन करतील.
