US India trade: अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सुचवलेल्या कठोर टॅरिफ धोरणामुळे भारतीय शेअर बाजारात बुधवारी मोठी हालचाल पाहायला मिळाली. विशेषतः कोळंबी (सी-फूड) आणि वस्त्रोद्योगाशी संबंधित निर्यातदार कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये तीव्र घसरण झाली. अमेरिकन बाजारावर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून असलेल्या या कंपन्यांसाठी ट्रम्प यांचा ५०० टक्क्यांपर्यंत टॅरिफ लावण्याचा इशारा मोठा धक्का मानला जात आहे.
डोनाल्ड ट्रम्प यांनी नुकत्याच एका द्विपक्षीय निर्बंध विधेयकाला पाठिंबा दिला आहे. या प्रस्तावानुसार, भारतासारखे देश जे रशियासोबत व्यापार सुरू ठेवतात, त्यांच्यावर प्रचंड प्रमाणात टॅरिफ लादले जाऊ शकतात. रशियन तेलाची खरेदी सुरू ठेवल्यामुळे भारतावर आधीच अमेरिकेच्या धोरणात्मक दबावाचे सावट आहे. ट्रम्प दुसऱ्यांदा सत्तेत आल्यानंतर भारतीय आयातीवर ५० टक्क्यांपर्यंत टॅरिफ वाढवण्याचे संकेत दिल्याने बाजारातील अस्थिरता अधिक वाढली आहे.
या पार्श्वभूमीवर सी-फूड क्षेत्रातील कंपन्यांना सर्वाधिक फटका बसला. एपेक्स फ्रोझन फूड्सच्या शेअर्समध्ये दिवसभरात सहा टक्क्यांहून अधिक घसरण झाली, तर अवंती फीड्सचे शेअर्स जवळपास सात टक्क्यांनी खाली आले. अवंती फीड्सचा मोठा व्यवसाय अमेरिकेत कोळंबी निर्यातीवर आधारित असल्याने गुंतवणूकदारांनी शेअर्स विक्रीकडे कल दर्शवला. अमेरिकन बाजारातून मिळणाऱ्या महसुलावर अनिश्चिततेचे ढग गडद झाल्याने या कंपन्यांबाबतची चिंता वाढली आहे.
वस्त्रोद्योग क्षेत्रालाही या घडामोडींचा फटका बसला. गोकलदास एक्सपोर्ट्सचे शेअर्स सुमारे १३ टक्क्यांनी घसरले असून कंपनीच्या उत्पन्नापैकी ६० टक्क्यांपेक्षा अधिक हिस्सा अमेरिकेतून येतो. यंदाच्या वर्षातच ट्रम्प यांच्या टॅरिफ धोरणामुळे या शेअरमध्ये मोठी घसरण नोंदवली गेली होती. याशिवाय के.पी.आर. मिल आणि पर्ल ग्लोबल इंडस्ट्रीजच्या शेअर्समध्येही अनुक्रमे दोन ते सहा टक्क्यांपर्यंत घसरण झाली.
दरम्यान, रिपब्लिकन पक्षाचे सिनेटर लिंडसे ग्रॅहम यांनी या विधेयकाचे समर्थन करताना स्पष्ट भूमिका मांडली आहे. त्यांच्या मते, रशियन तेलाची खरेदी करून युक्रेनविरोधातील युद्धाला अप्रत्यक्ष मदत करणाऱ्या देशांवर दबाव आणण्यासाठी अमेरिकेला हे विधेयक उपयोगी ठरेल. चीन, भारत आणि ब्राझीलसारख्या देशांवर आर्थिक निर्बंधांचा प्रभाव टाकणे हा यामागचा उद्देश असल्याचे त्यांनी म्हटले आहे.
एकूणच, अमेरिकेच्या संभाव्य टॅरिफ धोरणामुळे भारतीय निर्यातदार कंपन्यांसमोर मोठे आव्हान उभे ठाकले आहे. पुढील काळात अमेरिका-भारत व्यापार संबंधांमध्ये कोणते बदल होतात, यावर या कंपन्यांचे भविष्य आणि गुंतवणूकदारांचा विश्वास अवलंबून राहणार आहे.
