हिंदी दिवसानिमित्त नवी मुंबईतील वाशी येथे आयोजित सहाव्या अखिल भारतीय राजभाषा संमेलनात मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी केलेले एक विधान राज्यभर चर्चेचा विषय ठरले आहे. केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्या उपस्थितीत बोलताना फडणवीस म्हणाले, "मराठी भाषा माझी आई आहे, तर हिंदी भाषा माझी मावशी आहे." त्यांच्या या वक्तव्यात मराठीबद्दलचा आत्मीयतेचा भाव आणि हिंदीबद्दलचा सन्मान या दोन्ही गोष्टींचा उल्लेख असल्याने भाषिक चर्चांना नवे वळण मिळाले आहे.
हिंदी दिवसानिमित्त दोन दिवस चालणाऱ्या या संमेलनात देशभरातील हजारो अधिकारी, साहित्यिक, शिक्षणतज्ज्ञ आणि विविध क्षेत्रांतील प्रतिनिधी सहभागी झाले आहेत. राजभाषेचा प्रशासकीय वापर, भारतीय भाषांमधील समन्वय, अनुवाद आणि तंत्रज्ञानातील भाषेची भूमिका यांसारख्या विषयांवर या संमेलनात चर्चा होत आहे.
आपल्या भाषणात फडणवीस यांनी मराठी ही स्वतःची मातृभाषा असल्याचे अधोरेखित करताना भारतीय भाषांमधील परस्पर आदराचे महत्त्वही मांडले. एखाद्या भाषेचा सन्मान करताना दुसऱ्या भाषेचा अवमान करण्याची गरज नसल्याचा संदेश त्यांच्या विधानातून व्यक्त झाल्याची चर्चा राजकीय व सामाजिक वर्तुळात सुरू आहे.
यावेळी केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनीही मातृभाषेबाबत महत्त्वाची भूमिका मांडली. पालकांनी आपल्या मुलांशी मातृभाषेत संवाद साधावा आणि स्वतःच्या भाषेबद्दल न्यूनगंड बाळगू नये, असे त्यांनी आवाहन केले. भारतीय भाषांचा विकास हा देशाच्या सांस्कृतिक समृद्धीचा महत्त्वाचा भाग असल्याचेही त्यांनी नमूद केले.
या संमेलनात हिंदी शब्दकोश, 'भारती' मोबाईल अॅप आणि भाषिक डेटा सेंटरसारख्या उपक्रमांचे उद्घाटन करण्यात आले. तसेच प्रशासनात हिंदीचा प्रभावी वापर, भाषांतर व्यवस्था मजबूत करणे आणि भारतीय भाषांमध्ये तंत्रज्ञानाचा अधिक वापर वाढवण्यावरही भर देण्यात आला.
दरम्यान, फडणवीस यांच्या विधानानंतर सोशल मीडियावर विविध प्रतिक्रिया उमटताना दिसत आहेत. काहींनी त्यांच्या वक्तव्याचे स्वागत केले, तर काहींनी मराठीच्या स्थानाबाबत आपली मते व्यक्त केली. भाषेच्या मुद्द्यावर पुन्हा एकदा व्यापक चर्चा सुरू झाली आहे.
विशेष म्हणजे, जगात सर्वाधिक बोलली जाणारी हिंदी ही तिसरी भाषा मानली जाते. त्यामुळे हिंदीचा व्यापक वापर असला तरी प्रत्येक भारतीयाने आपल्या मातृभाषेचा अभिमान बाळगावा आणि तिचा दैनंदिन व्यवहारात अधिक वापर करावा, हा संदेशही या कार्यक्रमातून अधोरेखित झाला.
