The Bengal Files Review: हिंदू नरसंहार…मुस्लिम लीगचे अत्याचार…बंगालमध्ये किंकाळ्या आणि रक्ताचा सडा! कसा आहे विवेक अग्निहोत्रींचा नवा चित्रपट?

The Bengal Files Review: विवेक अग्निहोत्री यांचा द बंगाल फाइल्स हा चित्रपट 16 ऑगस्ट 1946 च्या 'डायरेक्ट अॅक्शन डे' हत्याकांडाची भयानक कहाणी सांगतो. पण हा चित्रपट केवळ इतिहासाच्या त्या भागावर केंद्रित नाही. तो सध्याच्या पश्चिम बंगालमधील मुर्शिदाबाद हिंसाचार देखील दाखवतो. दिग्दर्शक-लेखकाने असे का केले आहे, हे जाणून घेण्यासाठी या चित्रपटाचा  रिव्ह्यू वाचा.

विवेक रंजन अग्निहोत्री यांचा नवीन चित्रपट द बंगाल फाइल्स थिएटरमध्ये प्रदर्शित झाला आहे. फाइल्स ट्रायलॉजीचा या शेवटच्या भागाची लोक उत्सुकतेने वाट पाहत होते. चित्रपटाचा ट्रेलर आणि विवेकच्या मुलाखती चर्चेत राहिल्या. रिलीज होण्यापूर्वी चित्रपटाच्या सर्व प्रसिद्धीमध्ये, कथेचा आधार स्वातंत्र्यापूर्वी 1946 ते 47 काळातील आहे. या काळात बंगालमध्ये भयानक जातीय दंगली झाल्या होत्या. मुस्लीम लीगने आणि लीगने दिलेल्या आदेशामुळे त्या काळातील मुस्लिमांनी मोठ्या संख्येने हिंदूंची कत्तल केली. यामध्ये जिना यांच्या इशाऱ्यावरून सुहरावर्दी आणि गुलाम सरवर यांचा थेट हात होता. जेव्हा चित्रपटाला सुरुवात होते, तेव्हा स्वातंत्र्यपूर्व हिंसाचार आणि हिंदू-मुस्लिम दंगलींमध्ये मारल्या गेलेल्यांचे मृतदेह किंकाळ्या फोडत असल्याचा आभास होतो.

पश्चिम बंगालमध्ये होणाऱ्या निवडणुकांचाही चित्रपटात उल्लेख आहे. चित्रपटाचे लेखक आणि दिग्दर्शक विवेक अग्निहोत्री यांनी अतिशय हुशारीने पश्चिम बंगालमधील, विशेषतः मुर्शिदाबादमधील हिंसाचाराचा संबंध पाकिस्तानच्या फाळणीदरम्यान झालेल्या हिंसाचाराशी जोडला आहे. चित्रपट वारंवार म्हणतो की, पश्चिम बंगालची स्थितीदेखील काश्मीरसारखी आहे किंवा मुर्शिदाबाद म्हणजे मिनी पाकिस्तानच. यासोबतच, चित्रपट एकाच वेळी अनेक प्रश्न उपस्थित करतो. देशाच्या स्वातंत्र्यादरम्यान अनेक ऐतिहासिक चुका झाल्या, मुर्शिदाबाद हिंसाचार हा गांधीजींच्या असहाय्यतेचा, राष्ट्रीय काँग्रेस आणि मुस्लिम लीग वादाचा परिणाम आहे इत्यादी कथन या कथेत तयार केले आहे. चित्रपटात 1946-47 च्या दंगली आणि भयानक रक्तपाताइतकीच मुर्शिदाबादची सध्याची स्थिती दाखवली आहे.

'द बंगाल फाइल्स' तुम्हाला 1946 च्या डायरेक्ट अॅक्शन डेच्या सर्वात काळ्या पैलूंची आणि नोआखाली दंगलीच्या भयानकतेची ओळख करून देते. चित्रपटाचे कच्चे आणि क्रूर सादरीकरण अनेक दृश्यांमध्ये इतके प्रभावी आहे की प्रेक्षक अस्वस्थ होतो. दिग्दर्शक विवेक रंजन अग्निहोत्रीने इतिहास आणि वर्तमान यांच्यातील धागा एका रहस्यमय पद्धतीने सादर केला आहे. या चित्रपटाची लांबी 3 तास 43 मिनिटे आहे.

हेही वाचा – Mithun Chakraborty: कुणाल घोष अडचणीत; मिथुन चक्रवर्तींनी दाखल केला 100 कोटींचा मानहानी खटला

कशी आहे चित्रपटाची कथा?
सध्या ही कथा शिवा पंडित (दर्शन कुमार) भोवती फिरते, जो पश्चिम बंगालमध्ये एका अपहरण झालेल्या मुलीचा शोध घेत आहे. अल्पसंख्याक समुदायाच्या नेत्याच्या (शाश्वत चॅटर्जी) सांगण्यावरून या मुलीचे अपहरण करण्यात आले आहे. त्याच वेळी, डायरेक्ट अॅक्शन डे दरम्यान घडलेल्या घटनांची एक समांतर कथा देखील दाखवली जाते, जी त्या काळातील हिंसाचार आणि सामूहिक शोकांतिका दर्शवते. दिग्दर्शकाने वर्तमान आणि भूतकाळातील वेदनादायक घटनांमध्ये एक धागा विणून कथा सादर केली आहे. कथा सस्पेन्सिव्ह राहते आणि ती पूर्णपणे तपशीलवार सांगितली जात नाही, ज्यामुळे प्रेक्षक शेवटपर्यंत खिळून राहतात.

मुख्य अभिनेत्यांचा अभिनय कसा आहे?
दर्शन कुमारने त्याच्या व्यक्तिरेखेत कच्च्या भावना आणि तीव्रतेसह एक शक्तिशाली अभिनय केला आहे. सिमरत कौरने तिच्या भूमिकेत संवेदनशीलता आणि ताकद दाखवली आहे. एकलव्य सूदने कथेत विश्वासार्हता आणि खोली वाढवली आहे. शाश्वत चॅटर्जीने नेत्याच्या भूमिकेतील क्रूरता थंड आणि अनोख्या पद्धतीने सादर केली आहे, ज्यामुळे कथेचे गांभीर्य आणखी वाढते.

अनुपम खेर यांनी गांधीजींचे पात्र एका नवीन, मानवीय आणि विचारप्रवर्तक पद्धतीने सादर केले आहे. चित्रपटात मिथुन चक्रवर्ती आणि त्याचा मुलगा नमाशी देखील दिसतात. नमाशी चक्रवर्तीने त्याच्या भूमिकेत एक नैसर्गिक आणि प्रभावी अभिनय केला आहे, जो चित्रपटाच्या क्रूर आणि भावनिक कथेत वास्तवाची भर घालतो. पल्लवी जोशीनेही तिच्या भूमिकेत खोली आणि दृढनिश्चय दाखवला.

चित्रपटाचे दिग्दर्शन आणि तांत्रिक बाजू कशी आहे?
दिग्दर्शकाने चित्रपटाचे चित्रीकरण मोठ्या प्रमाणात केले आहे. निर्मिती डिझाइन, छायांकन आणि अ‍ॅक्शन कोरिओग्राफी उत्कृष्ट आहे. चित्रपटाची लांबी सुमारे 3 तास ​45 मिनिटे आहे, जी कच्च्या आणि क्रूर कथेसाठी थोडी मोठी वाटते. बरेच दृश्ये अत्यंत भयानक आहेत जी थोडी कमी करता आली असती.

काही ठिकाणी भावनिक जोडणीचा अभाव दिसतो. पटकथेत काही त्रुटी आहेत, ज्यामुळे कथा अनेक ठिकाणी ताणलेली आणि संथ वाटते. तरीही, कथेची कच्ची शक्ती आणि इतिहासाचा गडद पैलू एका रहस्यमय पद्धतीने सादर केला आहे.

सीबीआय अधिकारी शिव पंडित यांच्या व्यक्तिरेखेद्वारे चित्रपटात पुन्हा एकदा काश्मिरी पंडितांचा उल्लेख करण्यात आला आहे. चित्रपट वारंवार असे म्हणू इच्छितो की पाकिस्तानच्या प्रभावाखाली असलेल्या काश्मीरची स्थिती पश्चिम बंगालसारखीच आहे. चित्रपटात सरदार हुसैनी यांच्यावर घुसखोरी करून त्यांना आपली मतपेढी बनवल्याचा आरोप करण्यात आला आहे.

चित्रपटाचे संगीत आणि पार्श्वसंगीत कसे आहे?
चित्रपटात पारंपरिक गाणी नाहीत, पण पार्श्वसंगीत खूप प्रभावी आहे. यामुळे कथेतील क्रूरतेची तीव्रता आणि भावनिक खोली वाढते. अ‍ॅक्शन आणि सस्पेन्सफुल सीक्वेन्समधील संगीत अनुभव अधिक तल्लीन करते. चित्रपटात कोणतेही गाणे नाही. पण, बंगाली भावना जागृत करण्यासाठी, गुरुदेव टागोरांच्या कविता पार्श्वभूमीवर गायल्या आहेत, ज्यामुळे चित्रपटातील अनेक दृश्ये दुःखद बनतात. मिथुन चक्रवर्ती एका छोट्या भूमिकेत आपली छाप सोडतात.

हेही वाचा – The Bengal Files : 'द बंगाल फाइल्स' वादाच्या भोवऱ्यात, पल्लवी जोशींची राष्ट्रपतींना विनंती

चित्रपट पहावा की नाही?
जर तुम्हाला वर्तमानातील सामाजिक-सांस्कृतिक संदर्भ आणि इतिहासातील काळोख्या आणि वेदनादायक पैलू समजून घ्यायचे असतील, तर 'द बंगाल फाइल्स' हा चित्रपट अवश्य पाहावा. दर्शन कुमार, सिमरत कौर, एकलव्य सूद, शाश्वत चॅटर्जी आणि अनुपम खेर यांचा अभिनय चित्रपटाला अधिक प्रभावी बनवतो. मिथुन आणि त्यांच्या मुलाचा अभिनयदेखील कथेला नैसर्गिक आणि प्रामाणिक किनार देतो.