IAS Srishti Dabas becomes Motivation for all : कोणत्याही मोठ्या व्यावसायिक कोचिंग क्लासशिवाय आणि दिवसाला 8 ते 9 तासांची कडक नोकरी सांभाळत केंद्रीय लोकसेवा आयोगाच्या (UPSC) परीक्षेत यश मिळवणे हे अनेकांसाठी अशक्य कोटीतील वाटते. मात्र, जिद्द आणि वेळेचे अचूक नियोजन असेल, तर प्रतिकूल परिस्थितीवरही मात करता येते, हे दिल्लीच्या सृष्टी डबास यांनी सिद्ध करून दाखवले आहे. नोकरी करणाऱ्या उमेदवारांनी वेळेच्या कमतरतेचे रडगाणे न गाता उपलब्ध असलेल्या प्रत्येक मिनिटाचा गुणात्मक वापर कसा करावा, याचे उत्तम उदाहरण त्यांनी देशासमोर ठेवले आहे. त्यांनी 2023 च्या यूपीएससी नागरी सेवा परीक्षेत पहिल्याच प्रयत्नात संपूर्ण देशात 6 वा रँक पटकावून एक नवा इतिहास रचला आहे.
वडिलांच्या छत्रछायेविना आईने पेलले कष्टाचे डोंगर
सृष्टी डबास यांचा हा यशाचा प्रवास अत्यंत आव्हानात्मक आणि भावनिक संघर्षाने भरलेला होता. दिल्लीच्या रहिवासी असलेल्या सृष्टी यांच्या डोक्यावरचे वडिलांचे छत्र हरपले होते. त्यामुळे त्यांच्या आईनेच अत्यंत कठीण परिस्थितीत संपूर्ण कुटुंबाची आणि घराची जबाबदारी आपल्या खांद्यावर उचलली होती. आईचे हे अपार कष्ट अतिशय जवळून पाहिलेल्या सृष्टी यांनी, आपल्या आईचे नाव समाजात अभिमानाने उंच करण्याचा खंबीर निश्चय केला होता. हाच दृढनिश्चय त्यांना अहोरात्र मेहनत घेण्यासाठी ऊर्जा देत राहिला.
दिल्लीत शिक्षण आणि रिझर्व्ह बँकेतील नोकरी
सृष्टी यांचे प्राथमिक व उच्च शिक्षण दिल्लीतच पूर्ण झाले. त्यांनी 12 वी उत्तीर्ण झाल्यानंतर दिल्लीच्या इंदिरा ट्रस्ट कॉलेजमधून राज्यशास्त्र (Political Science) या विषयात आपली पदवी पूर्ण केली. त्यानंतर त्यांनी इंदिरा गांधी राष्ट्रीय मुक्त विद्यापीठातून (IGNOU) पदव्युत्तर पदवीचे शिक्षण घेतले. शिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर त्यांची भारतीय रिझर्व्ह बँकेत (RBI) मानाच्या पदावर निवड झाली. याशिवाय, त्यांना सामाजिक न्याय मंत्रालयातही काम करण्याचा महत्त्वपूर्ण अनुभव मिळाला होता. मात्र, हे सगळे करत असतानाही त्यांचे अंतिम ध्येय 'आयएएस' (IAS) अधिकारी बनण्याचेच होते.
ऑफिसची लंच सुट्टी आणि लायब्ररीचा अनोखा मेळ
रिझर्व्ह बँकेसारख्या प्रतिष्ठित आणि जबाबदार संस्थेत 8 ते 9 तास ड्युटी करून देशातील सर्वात कठीण परीक्षेचा अभ्यास करणे अजिबात सोपे नव्हते. दिवसा नोकरी आणि रात्रीचा वेळ अभ्यासासाठी देणे प्रचंड थकवणारे असायचे. परंतु, सृष्टी यांनी यावरही मार्ग काढला. त्या ऑफिसमध्ये दुपारच्या जेवणाच्या सुट्टीत (Lunch Break) वेळ वाया न घालवता थेट लायब्ररीत जाऊन अभ्यास करायच्या. तसेच, ऑफिसला आठवड्याची सुट्टी असलेल्या दिवशी त्या घरातून बाहेर न पडता पूर्ण वेळ केवळ रिव्हिजन आणि सराव परीक्षा देण्यासाठी (Mock Tests) केंद्रित करायच्या.
लाखो उमेदवारांसाठी प्रेरणादायी ठरली स्वप्नपूर्ती
अखेर त्यांच्या या अथक परिश्रमाचे आणि न डगमगणाऱ्या वृत्तीचे चीज झाले. पहिल्याच प्रयत्नात थेट ऑल इंडिया रँक 6 मिळवून त्यांनी त्यांचे आयएएस बनण्याचे स्वप्न प्रत्यक्षात आणले. डोळे उघडे ठेवून पाहिलेले स्वप्न पूर्ण करण्यासाठी कौटुंबिक अडचणी किंवा वेळेची कमतरता कधीही आडवी येत नाही, हेच सृष्टी यांच्या या यशोगाथेने दाखवून दिले आहे. त्यांचा हा प्रवास आज देशभरातील लाखो तरुण-तरुणींसाठी, विशेषतः नोकरी सांभाळून स्पर्धा परीक्षेची तयारी करणाऱ्या उमेदवारांसाठी अत्यंत प्रेरणादायी ठरत आहे.
जय महाराष्ट्र न्यूजवर ताज्या बातम्या आणि ब्रेकिंग न्यूज वाचा. अधिक माहितीसाठी भारताच्या बातम्या ब्राउझ करा.