AI for Prevention of TB : जगभरात आजवर अनेक देशांमध्ये टीबी (TB – Tuberculosis) किंवा क्षयरोगामुळे मोठ्या संख्येने लोकांचा मृत्यू होतो. या जीवघेण्या संसर्गजन्य रोगाशी (Infection Disease) लढण्यासाठी आता कृत्रिम बुद्धिमत्तेने (AI) प्रवेश केला आहे. जगातील फुफ्फुसांच्या (Lungs) रोगांवर होणाऱ्या वार्षिक परिषदेत डेल्फ्ट इमेजिंग (Delft Imaging) आणि इपकॉन (EPCON) या कंपन्यांनी एकत्र येऊन CAD4TB+ नावाचा एक नवीन AI प्लॅटफॉर्म (Platform) लाँच केला आहे.
CAD4TB+ प्लॅटफॉर्मचे कार्य
हा नवीन प्लॅटफॉर्म प्रथमच टीबीची ओळख (Identification), निगराणी, हॉटस्पॉट (Hotspot) शोधणे आणि भविष्यात संसर्ग कुठे वाढू शकतो, या सर्व गोष्टींना एकाच ठिकाणी जोडतो. आरोग्य तज्ज्ञांच्या मते, टीबीविरुद्धच्या लढ्यात हे एक मोठे पाऊल आहे. CAD4TB+ डेल्फ्टच्या AI एक्स-रे तंत्रज्ञान (X-Ray Technology) आणि EPCON च्या डेटा सिस्टीमला एकत्र आणून टीबीचा प्रसार, त्याची तीव्रता आणि भविष्यातील धोक्याची शक्यता दर्शवतो. यामुळे प्रत्येक एक्स-रे आता केवळ रुग्णाचा अहवाल नसून, देशात टीबी कसा पसरत आहे, हे समजून घेण्यासाठी महत्त्वाचा डेटा पॉईंट असेल.
टीबी रुग्ण ओळखण्याची समस्या
जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO – World Health Organization) ताज्या अहवालानुसार, 2024 मध्ये 1 कोटी 7 लाख लोकांना टीबी झाला आणि 12 लाखाहून अधिक लोकांचा मृत्यू झाला. सर्वात धोकादायक बाब म्हणजे, आजही सुमारे 24 लाख रुग्णांची ओळखच होऊ शकत नाही, ज्यामुळे ही महामारी सतत वाढत राहते. आफ्रिका (Africa) सारख्या गरीब आणि दुर्गम भागातील लोकांपर्यंत टीबीची तपासणी (Screening) पोहोचत नाही. CAD4TB+ हे तंत्रज्ञान ही त्रुटी भरून काढते. डेल्फ्ट इमेजिंगचे CEO गुइडो गीर्ट्स यांनी सांगितले की, त्यांच्या CAD4TB तंत्रज्ञानाच्या मदतीने आतापर्यंत 5.5 कोटी लोकांची स्क्रीनिंग झाली आहे.
विविध देशांतील सकारात्मक परिणाम
या AI-आधारित प्रणालीचे परिणाम अनेक देशांमध्ये आधीच दिसून आले आहेत. नायजेरिया (Nigeria) मध्ये, या प्रणालीने टीबीचे हॉटस्पॉट ओळखण्यास आणि त्या विशिष्ट भागात जास्त रुग्ण शोधण्यास मदत केली. दक्षिण आफ्रिकेत (South Africa), AI च्या मदतीने रुग्ण शोधण्याचा खर्च लक्षणीयरीत्या कमी झाला आहे. याच प्रकारे, CAD4TB चा वापर जगातील 90 हून अधिक देशांमध्ये होत असून, 120 हून अधिक वैज्ञानिक संशोधनांनी (Scientific Research) देखील या तंत्रज्ञानाला समर्थन दिले आहे. हे तंत्रज्ञान आजार अगदी सुरुवातीच्या पातळीवर असताना जलद निदान आणि त्वरित उपचार (Treatment) सुरू करण्यास मदत करते, ज्यामुळे टीबीमुळे होणारे मृत्यूचे आकडे कमी होतील.
हेही वाचा – Anti-Aging Medicine : माणूस आता 150 वर्ष जगणार? चीनच्या संशोधकांचे वार्धक्य रोखणारे मोठे संशोधन
जय महाराष्ट्र न्यूजवर ताज्या बातम्या आणि ब्रेकिंग न्यूज वाचा. अधिक माहितीसाठी भारताच्या बातम्या ब्राउझ करा.