Satish Alekar : नाटककार सतीश आळेकर यांचे समाजातील बदल आणि नवीन परिस्थितीवर भाष्य

नाटककार सतीश आळेकर सध्या एक महत्वाच्या चर्चेत आहेत. त्यांनी आपल्या मुलाखतीत २०१४ नंतर देशात आणि राज्यात निर्माण झालेल्या सामाजिक आणि राजकीय बदलांवर आपले विचार मांडले आहेत. २०१४ नंतर, देशातील स्थितीवर आळेकर यांनी भाष्य करत, मध्यवर्गीय मानसिकतेवर आणि धार्मिक ओळखीवर प्रश्न उपस्थित केले आहेत. त्यांनी म्हटलं आहे की, "२०१४ नंतर रोज आठवण करुन दिली जाते की तुम्ही हिंदू आहात, पण २०१४ पूर्वी आम्ही हिंदू नव्हतो का?"

"मी पुण्यातल्या शनिवार पेठेत वाढलो. मी ४५ वर्षे तिथे राहात होतो. साधना कार्यालयाच्या शेजारी आमचा वाडा होता. एक गल्ली ओलांडली की काँग्रेसचं कार्यालय दिसायचं. आमचे आजोबाही काँग्रेसचे कार्यकर्ते होते. आमच्या आजूबाजूला विविध विचारसरणी असलेल्या लोकांचा वावर होता. संघ, स्काऊट, सेवा दल, काँग्रेस अशा सर्व गटांमध्ये एकमेकांशी आदान-प्रदान होत होतं. आमचं घरं होती, घरात येणं-जाणं होतं. एकमेकांशी मनमोकळं बोलत होतो. पण आजकालचं वातावरण तसं राहिलं नाही." असे आळेकर यांनी बीबीसी मराठीला दिलेल्या मुलाखतीत सांगितले.

हेही वाचा – Chandrapur Crime News: सावकारी जिंकली, व्यवस्था हरली; कर्जाच्या ओझ्याखाली बळीराजाने किडनी विकली 

सध्या समाजात असलेला ताण आणि धार्मिक ओळखीची एकांगी चाचणी, यावर आळेकर यांनी सखोल चर्चा केली. "२०१४ नंतर वातावरण असे झाले आहे की रोज सकाळी मला आठवण करून दिली जाते की तुम्ही हिंदू आहात. आम्ही जन्मतः हिंदू आहोत आणि हिंदू म्हणूनच मरणार आहोत. पण हा काय बदल आहे? पूर्वी आम्ही हिंदू नव्हतो का?" असे आळेकर यांनी प्रश्न केला. त्यांनी हे देखील म्हटलं की, “या वातावरणामुळे समाजात तणाव आणि असंतोष वाढले आहेत. हे समाजाच्या एकतेला धक्का देणारं आहे.”

सतीश आळेकर यांनी आजकालच्या तंत्रज्ञानावर देखील भाष्य करत, इंटरनेट आणि व्हॉट्सअॅपच्या प्रभावाचा उल्लेख केला. "पूर्वी लोक आपापसात शांतपणे बोलत होते, अनेक गोष्टी जास्त लोकांसमोर येत नव्हत्या. परंतु आज व्हॉट्सअॅप आणि इंटरनेटमुळे आपली व्यक्तिगत किंवा धार्मिक विचारधारा सार्वजनिक होऊन राहिल्या आहेत. साधारणपणे काही वर्षांपूर्वी असे चर्चासत्रं होत असत की, चार लोक एकत्र येऊन मुद्दा मांडत असत, पण आता हे थोडं बदलले आहे," असे आळेकर म्हणाले.

हेही वाचा – Bombay HC on Mumbai Air : उच्च न्यायालयाला मुंबईकरांची काळजी, म्हणाले, 'यावर तोडगा…

त्यांनी समाजातील सध्याच्या वातावरणाविषयी चिंता व्यक्त केली. "हे असं वातावरण, काही अडचणीच्या समस्यांसाठी निर्माण होतं. आम्ही एकाच वर्तमनात एकत्र आलो असलो तरी, तांत्रिकदृष्ट्या असहमती आहे. यामुळे आपल्याला कधीही प्रश्न विचारावं लागतं की हे योग्य आहे का? पुढील पिढीला ठरवावं लागेल." आळेकर यांनी या परिस्थितीवर विचार मांडताना असंही म्हटलं, "पूर्वी आपण लोकशाहीतून चर्चासत्रं करत होतो, परंतु इंटरनेटने ते बदलले. आपण एकत्र आलो, पण आता एकटेच राहू लागले आहोत."

सतीश आळेकर यांच्या या शब्दांत समाजातील बदल, माध्यमांचे प्रभाव आणि वादग्रस्त राजकीय व धार्मिक वातावरणावर वेगवेगळ्या विचारांचा समावेश आहे.