रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) च्या Inflation Expectations Survey of Households (IESH) या सप्टेंबर 2025 च्या फेरीत देशातील घरांनी महागाईच्या ताणात काही प्रमाणात सैलपणा आल्याची नोंद केली आहे. या सर्वेक्षणानुसार अन्नपदार्थ, बिगर-अन्नपदार्थ, गृहनिर्माण आणि सेवांच्या किंमतींविषयी अपेक्षित दडपण कमी झाले आहे. तथापि, सध्याच्या महागाईची धारणा थोडीशी वाढल्याचेही स्पष्ट झाले.
हे सर्वेक्षण 28 ऑगस्ट ते 6 सप्टेंबरदरम्यान 19 प्रमुख शहरांमध्ये करण्यात आले आणि एकूण 6,082 प्रतिसाद प्राप्त झाले. निष्कर्षानुसार, सध्याच्या मध्यवर्ती महागाईची धारणा मागील फेरीच्या तुलनेत 20 बेसिस पॉइंट्सने वाढून 7.4 टक्के झाली आहे. मात्र, भविष्यातील अपेक्षेत घट झाली. पुढील तीन महिन्यांसाठी महागाई अपेक्षा 20 बेसिस पॉइंट्सनी कमी होऊन 8.1 टक्के राहिली. तर एका वर्षासाठी अपेक्षा 30 बेसिस पॉइंट्सनी घटून 8.7 टक्के झाली.
सर्वेक्षणात असे दिसून आले की, पुढील तीन महिन्यांत किंमतवाढ होईल असे मानणाऱ्यांचे प्रमाण 79.5 टक्क्यांवरून 77.8 टक्क्यांपर्यंत घसरले. तर एका वर्षात किंमतवाढ होईल असे मानणाऱ्यांचे प्रमाण 88.1 टक्क्यांवरून 86.8 टक्क्यांपर्यंत कमी झाले.
वयोगटानुसार फरकही स्पष्ट दिसला. 25 वर्षांखालील तरुणांनी सध्याची महागाई 7.0 टक्के इतकी नोंदवली, जी सर्वात कमी होती. तर 60 वर्षांवरील घरांनी ती 7.9 टक्के इतकी जास्त नोंदवली. शहरनिहाय पाहता, कोलकात्यात 10.5 टक्के इतकी सर्वाधिक महागाई धारणा नोंदली गेली. त्यापाठोपाठ मुंबई 8.5 टक्के आणि दिल्ली 8.0 टक्के होती.
RBI ने स्पष्ट केले की, या सर्वेक्षणाचे निष्कर्ष हे केवळ दिशादर्शक स्वरूपाचे आहेत. हे निकाल नागरिकांच्या खरेदी व उपभोग पद्धतीवर आधारित आहेत, मात्र ते केंद्रीय बँकेच्या स्वतःच्या महागाई मूल्यांकनाचे प्रतिबिंब नसतात.
जय महाराष्ट्र न्यूजवर ताज्या बातम्या आणि ब्रेकिंग न्यूज वाचा. अधिक माहितीसाठी भारताच्या बातम्या ब्राउझ करा.